ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਬੇਨਤੀ (ਚੌਪਈ)
ਇਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਤਮਕ ਕਵਿਤਾ (ਚੌਪਈ) ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਗਤ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੈਰੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ, ਮਨ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੇ ਸੇਵਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤੁਕਾਂ
ਕਵੀ ਦੀ ਬੇਨਤੀ, ਚੌਪਈ ਛੰਦ ਵਿੱਚ।
ਸ਼ਲੋਕ 1
ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਦੇ ਕੇ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋਵੇ।
ਸ਼ਲੋਕ 2
ਤਾਂ ਸਾਡਾ ਮਨ ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਰਹੇ, ਸਾਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਮਝ ਕੇ ਪਾਲਣ ਕਰੋ।
ਸ਼ਲੋਕ 3
ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਟ ਸਾਡੇ ਪਿੱਛੇ ਪੈ ਗਏ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਦੇ ਕੇ ਸਾਨੂੰ ਬਚਾਓ।
ਸ਼ਲੋਕ 4
ਸਾਡਾ ਪਰਿਵਾਰ ਸੁਖੀ ਰਹੇ, ਸਾਰੇ ਸੇਵਕ ਅਤੇ ਸਿੱਖ, ਹੇ ਕਰਤਾਰ!
ਸ਼ਲੋਕ 5
ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਦੇ ਕੇ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਅੱਜ ਨਾਸ਼ ਕਰ ਦਿਓ।
ਸ਼ਲੋਕ 6
ਸਾਡੀ ਆਸ ਪੂਰੀ ਹੋਵੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਭਜਨ ਦੀ ਪਿਆਸ ਬਣੀ ਰਹੇ।
ਸ਼ਲੋਕ 7
ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸਾਡੇ ਰੱਖਿਅਕ ਹੋ, ਦੁਸ਼ਟ ਅਤੇ ਪਾਪੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰੋ।
ਸ਼ਲੋਕ 8
ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਦੇ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਓ, ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ।
ਸ਼ਲੋਕ 9
ਜਿੱਥੇ ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਪਧਾਰੋ, ਉੱਥੇ ਸਦਾ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ।
ਸ਼ਲੋਕ 10
ਆਪਣੇ ਪਰਮ ਹੱਥ ਦੇ ਕੇ ਸਾਨੂੰ ਬਚਾਓ, ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਅੱਜ ਮਿਟਾ ਦਿਓ।
ਸ਼ਲੋਕ 11
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜਾਂ ਸ਼ੁਭ ਤਿਥੀਆਂ 'ਤੇ
ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲਾ ਜਾਂ ਸੰਝ ਵੇਲੇ
ਘਿਓ ਦਾ ਦੀਵਾ, ਧੂਫ਼, ਤਾਜ਼ੇ ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਜਲ
- ਮਾਨਸਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ
ਪਿਛੋਕੜ
ਇਹ ਰਚਨਾ ਇੱਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਭਗਤੀ ਗੀਤ (ਚੌਪਈ) ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਅਕਸਰ ਨਿੱਜੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਜਾਂ ਸਮੂਹਕ ਕੀਰਤਨ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬ੍ਰਜ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਲੇਖਕ ਪੱਕੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਪਰ ਇਹ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਭਗਤੀ ਰਵਾਇਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਾਣੀ ਚਰਿਤ੍ਰੋਪਾਖਿਆਨ ਦੇ ਅੰਤ (ਚਰਿਤ੍ਰ ਨੰਬਰ 404) ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਗ 1386 ਤੋਂ 1388 ਤੱਕ ਦਰਜ ਹੈ।
ਇਸ ਪਾਠ ਬਾਰੇ
ਰਚੇਤਾ: Guru Gobind Singh Ji · Sikh Guru (Tenth of the Ten) · 1666–1708 CE, Punjab & beyond
The tenth and last human Sikh Guru, who founded the Khalsa order in 1699 and composed hymns of valor and devotion including the Jaap Sahib and Chaupai Sahib, later compiled in the Dasam Granth. Before his passing, he declared the Guru Granth Sahib to be the eternal Guru of the Sikhs.
Guru Gobind Singh Ji ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ
ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ?
ਰਚਨਾ
ਇਹ ਚੌਪਈਆਂ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਰਦਾਸ 'ਚੌਪਈ ਸਾਹਿਬ' (ਜਿਸਨੂੰ 'ਬੇਨਤੀ ਚੌਪਈ' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ਇਹ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਛੰਦ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ
ਇਹ ਰਚਨਾ 'ਚੌਪਈ' ਛੰਦ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਬੰਦ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਤੁਕਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਭਾਸ਼ਾ ਬ੍ਰਜ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੱਧਕਾਲੀਨ ਭਗਤੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਆਮ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਭਾਵ
ਹਰ ਚੌਪਈ ਵਿੱਚ ਭਗਤ ਪ੍ਰਭੂ (ਜਾਂ ਹਨੂੰਮਾਨ) ਨੂੰ 'ਹਾਥ ਦੈ' (ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਦੇ ਕੇ) ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ 'ਹੱਥ' ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਸਿੱਧਾ, ਨਿੱਜੀ ਸਹਾਰਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਨਾ ਕਿ ਕੋਈ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਇਸ਼ਾਰਾ।
ਪ੍ਰਸੰਗ
ਇਹ ਰਚਨਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਕਈ ਬਾਹਰੀ ਖਤਰਿਆਂ ਅਤੇ ਯੁੱਧਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ 'ਸਭ ਬੈਰਨ ਕੋ ਆਜ ਸੰਘਰੀਐ' (ਅੱਜ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰੋ) ਵਰਗੀਆਂ ਤੁਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਯੁੱਧ-ਕਾਲੀਨ ਅਰਥ ਵੀ ਧਾਰਣ ਕੀਤਾ।
ਅੰਦਰੂਨੀ ਭਾਵ
ਇਹਨਾਂ ਤੁਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ 'ਪੂਰਨ ਹੋਇ ਚਿਤ ਕੀ ਇੱਛਾ' ਅਤੇ 'ਸੋਰ ਭਜਨ ਕੀ ਰਹੈ ਪਿਆਸ' ਵਰਗੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਭਗਤ ਦੀ ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਭਗਤੀ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਨੂੰ ਵੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
Guru Gobind Singh Ji
ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਤੋਂ ਹੋਰ
ਸਭ ਵੇਖੋਸੰਬੰਧਿਤ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ
ਉਹੀ ਸਿੱਖਿਆ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗੂੰਜਦੀ