Bharat Devotion
Embroidered artwork for ਕੀਰਤਨ ਸੋਹਿਲਾ (ਸਿੱਖ ਸੰਧਿਆ ਅਰਦਾਸ): Embroidered Khanda emblem with a saffron Nishan Sahib flag and marigolds at sunrise

ਕੀਰਤਨ ਸੋਹਿਲਾ (ਸਿੱਖ ਸੰਧਿਆ ਅਰਦਾਸ)

ਕੀਰਤਨ ਸੋਹਿਲਾ (ਸਿੱਖ ਸੰਧਿਆ ਅਰਦਾਸ)

ਕੀਰਤਨ ਸੋਹਿਲਾ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ (ਅੰਗ ੧੨–੧੩) ਦੇ ਪੰਜ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਰਾਤ ਦੀ ਬਾਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਸੌਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਸਮੇਂ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਤੁਕਾਂ

ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ
Ik Onkar Satgur Parsad ||

ਸ਼ਲੋਕ 1

ਸੋਹਿਲਾ ਰਾਗੁ ਗਉੜੀ ਦੀਪਕੀ ਮਹਲਾ ੧
Sohila Raag Gauri Deepaki Mehla 1

ਸ਼ਲੋਕ 2

ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ
Ik Onkar Satgur Parsad ||

ਸ਼ਲੋਕ 3

ਜੈ ਘਰਿ ਕੀਰਤਿ ਆਖੀਐ ਕਰਤੇ ਕਾ ਹੋਇ ਬੀਚਾਰੋ ਤਿਤੁ ਘਰਿ ਗਾਵਹੁ ਸੋਹਿਲਾ ਸਿਵਰਿਹੁ ਸਿਰਜਣਹਾਰੋ ੧
Jai Ghar Keerat Aakhiye Karte Ka Hoye Beecharo || Tit Ghar Gavahu Sohila Sivrihu Sirjanharo ||1||

ਸ਼ਲੋਕ 4

ਤੁਮ ਗਾਵਹੁ ਮੇਰੇ ਨਿਰਭਉ ਕਾ ਸੋਹਿਲਾ ਹਉ ਵਾਰੀ ਜਿਤੁ ਸੋਹਿਲੈ ਸਦਾ ਸੁਖੁ ਹੋਇ ੧ ਰਹਾਉ
Tum Gavahu Mere Nirbhau Ka Sohila || Hau Vaari Jit Sohilai Sada Sukh Hoye ||1|| Rahao ||

ਸ਼ਲੋਕ 5

ਨਿਤ ਨਿਤ ਜੀਅੜੇ ਸਮਾਲੀਅਨਿ ਦੇਖੈਗਾ ਦੇਵਣਹਾਰੁ ਤੇਰੇ ਦਾਨੈ ਕੀਮਤਿ ਨਾ ਪਵੈ ਤਿਸੁ ਦਾਤੇ ਕਵਣੁ ਸੁਮਾਰੁ ੨
Nit Nit Jeeyare Samaliyan Dekhaiga Devanhar || Tere Daanai Keemat Na Pavai Tis Daate Kavan Sumar ||2||

ਸ਼ਲੋਕ 6

ਸੰਬਤਿ ਸਾਹਾ ਲਿਖਿਆ ਮਿਲਿ ਕਰਿ ਪਾਵਹੁ ਤੇਲੁ ਦੇਹੁ ਸਜਣ ਅਸੀਸੜੀਆ ਜਿਉ ਹੋਵੈ ਸਾਹਿਬ ਸਿਉ ਮੇਲੁ ੩
Sambat Saha Likhiya Mil Kar Paavahu Tel || Dehu Sajan Aseesariyan Jiu Hovai Sahib Siu Mel ||3||

ਸ਼ਲੋਕ 7

ਘਰਿ ਘਰਿ ਏਹੋ ਪਾਹੁਚਾ ਸਦੜੇ ਨਿਤ ਪਵੰਨਿ ਸਦਣਹਾਰਾ ਸਿਮਰੀਐ ਨਾਨਕ ਸੇ ਦਿਹ ਆਵੰਨਿ ੪੧
Ghar Ghar Eho Paahucha Sadre Nit Pavann || Sadanhara Simriye Nanak Se Dih Aavann ||4||1||

ਸ਼ਲੋਕ 8

ਰਾਗੁ ਆਸਾ ਮਹਲਾ ੧
Raag Aasa Mehla 1 ||

ਸ਼ਲੋਕ 9

ਛਿਅ ਘਰ ਛਿਅ ਗੁਰ ਛਿਅ ਉਪਦੇਸ ਗੁਰੁ ਗੁਰੁ ਏਕੋ ਵੇਸ ਅਨੇਕ ੧
Chhia Ghar Chhia Gur Chhia Updesh || Gur Gur Eko Ves Anek ||1||

ਸ਼ਲੋਕ 10

ਬਾਬਾ ਜੈ ਘਰਿ ਕਰਤੇ ਕੀਰਤਿ ਹੋਇ ਸੋ ਘਰੁ ਰਾਖੁ ਵਡਾਈ ਤੋਇ ੧ ਰਹਾਉ
Baba Jai Ghar Karte Keerat Hoye || So Ghar Rakh Vadaai Toye ||1|| Rahao ||

ਸ਼ਲੋਕ 11

ਵਿਸੁਏ ਚਸਿਆ ਘੜੀਆ ਪਹਰਾ ਥਿਤੀ ਵਾਰੀ ਮਾਹੁ ਹੋਆ ਸੂਰਜੁ ਏਕੋ ਰੁਤਿ ਅਨੇਕ ਨਾਨਕ ਕਰਤੇ ਕੇ ਕੇਤੇ ਵੇਸ ੨੨
Visue Chasiya Ghariyan Pehra Thiti Vaari Maahu Hoa || Suraj Eko Rut Anek || Nanak Karte Ke Kete Ves ||2||2||

ਸ਼ਲੋਕ 12

ਰਾਗੁ ਧਨਾਸਰੀ ਮਹਲਾ ੧
Raag Dhanasari Mehla 1 ||

ਸ਼ਲੋਕ 13

ਗਗਨ ਮੈ ਥਾਲੁ ਰਵਿ ਚੰਦੁ ਦੀਪਕ ਬਨੇ ਤਾਰਿਕਾ ਮੰਡਲ ਜਨਕ ਮੋਤੀ ਧੂਪੁ ਮਲਆਨਲੋ ਪਵਣੁ ਚਵਰੋ ਕਰੇ ਸਗਲ ਬਨਰਾਇ ਫੂਲੰਤ ਜੋਤੀ ੧
Gagan Mai Thaal Rav Chand Deepak Bane Taarika Mandal Janak Moti || Dhoop Malaanalo Pavan Chavro Kare Sagal Banrai Phoolant Joti ||1||

ਸ਼ਲੋਕ 14

ਕੈਸੀ ਆਰਤੀ ਹੋਇ ਭਵ ਖੰਡਨਾ ਤੇਰੀ ਆਰਤੀ ਅਨਹਤਾ ਸਬਦ ਵਾਜੰਤ ਭੇਰੀ ੧ ਰਹਾਉ
Kaisi Aarti Hoye || Bhav Khandana Teri Aarti || Anhata Shabad Vajant Bheri ||1|| Rahao ||

ਸ਼ਲੋਕ 15

ਸਹਸ ਤਵ ਨੈਨ ਨਨ ਨੈਨ ਹਹਿ ਤੋਹਿ ਕਉ ਸਹਸ ਮੂਰਤਿ ਨਨਾ ਏਕ ਤੋੁਹੀ ਸਹਸ ਪਦ ਬਿਮਲ ਨਨ ਏਕ ਪਦ ਗੰਧ ਬਿਨੁ ਸਹਸ ਤਵ ਗੰਧ ਇਵ ਚਲਤ ਮੋਹੀ ੨
Sahas Tav Nain Nan Nain Hahi Tohi Kau Sahas Moorat Nana Ek Tohi || Sahas Pad Bimal Nan Ek Pad Gandh Binu Sahas Tav Gandh Iv Chalat Mohi ||2||

ਸ਼ਲੋਕ 16

ਸਭ ਮਹਿ ਜੋਤਿ ਜੋਤਿ ਹੈ ਸੋਇ ਤਿਸ ਦੈ ਚਾਨਣਿ ਸਭ ਮਹਿ ਚਾਨਣੁ ਹੋਇ ਗੁਰ ਸਾਖੀ ਜੋਤਿ ਪਰਗਟੁ ਹੋਇ ਜੋ ਤਿਸੁ ਭਾਵੈ ਸੁ ਆਰਤੀ ਹੋਇ ੩
Sabh Mahi Jot Jot Hai Soye || Tis Dai Chanan Sabh Mahi Chanan Hoye || Gur Saakhi Jot Pargat Hoye || Jo Tis Bhavai Su Aarti Hoye ||3||

ਸ਼ਲੋਕ 17

ਹਰਿ ਚਰਣ ਕਵਲ ਮਕਰੰਦ ਲੋਭਿਤ ਮਨੋ ਅਨਦਿਨੋੁ ਮੋਹਿ ਆਹੀ ਪਿਆਸਾ ਕ੍ਰਿਪਾ ਜਲੁ ਦੇਹਿ ਨਾਨਕ ਸਾਰਿੰਗ ਕਉ ਹੋਇ ਜਾ ਤੇ ਤੇਰੈ ਨਾਇ ਵਾਸਾ ੪੩
Har Charan Kawal Makrand Lobhit Mano Andino Mohi Aahi Pyasa || Kripa Jal Deh Nanak Saaring Kau Hoye Ja Te Terai Naai Vaasa ||4||3||

ਸ਼ਲੋਕ 18

ਰਾਗੁ ਗਉੜੀ ਪੂਰਬੀ ਮਹਲਾ ੪
Raag Gauri Poorbi Mehla 4 ||

ਸ਼ਲੋਕ 19

ਕਾਮਿ ਕਰੋਧਿ ਨਗਰੁ ਬਹੁ ਭਰਿਆ ਮਿਲਿ ਸਾਧੂ ਖੰਡਲ ਖੰਡਾ ਹੇ ਪੂਰਬਿ ਲਿਖਤ ਲਿਖੇ ਗੁਰੁ ਪਾਇਆ ਮਨਿ ਹਰਿ ਲਿਵ ਮੰਡਲ ਮੰਡਾ ਹੇ ੧
Kaam Krodh Nagar Bahu Bhariya Mil Saadhoo Khandal Khanda Hey || Poorab Likhat Likhe Gur Paaya Man Har Liv Mandal Manda Hey ||1||

ਸ਼ਲੋਕ 20

ਕਰਿ ਸਾਧੂ ਅੰਜੁਲੀ ਪੁਨੁ ਵਡਾ ਹੇ ਕਰਿ ਡੰਡਉਤ ਪੁਨੁ ਵਡਾ ਹੇ ੧ ਰਹਾਉ
Kar Saadhoo Anjuli Pun Vada Hey || Kar Dandaut Pun Vada Hey ||1|| Rahao ||

ਸ਼ਲੋਕ 21

ਸਾਕਤ ਹਰਿ ਰਸ ਸਾਦੁ ਨ ਜਾਣਿਆ ਤਿਨ ਅੰਤਰਿ ਹਉਮੈ ਕੰਡਾ ਹੇ ਜਿਉ ਜਿਉ ਚਲਹਿ ਚੁਭੈ ਦੁਖੁ ਪਾਵਹਿ ਜਮਕਾਲੁ ਸਹਹਿ ਸਿਰਿ ਡੰਡਾ ਹੇ ੨
Saakat Har Ras Saad Na Jaaniya Tin Antar Haumai Kanda Hey || Jiu Jiu Chalahi Chubhai Dukh Paavahi Jamkaal Sahahi Sir Danda Hey ||2||

ਸ਼ਲੋਕ 22

ਹਰਿ ਜਨ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮਿ ਸਮਾਣੇ ਦੁਖੁ ਜਨਮ ਮਰਣ ਭਵ ਖੰਡਾ ਹੇ ਅਬਿਨਾਸੀ ਪੁਰਖੁ ਪਾਇਆ ਪਰਮੇਸਰੁ ਬਹੁ ਸੋਭ ਖੰਡ ਬ੍ਰਹਮੰਡਾ ਹੇ ੩
Har Jan Har Har Naam Samane Dukh Janam Maran Bhav Khanda Hey || Abinasi Purakh Paaya Parmesar Bahu Sobh Khand Brahmanda Hey ||3||

ਸ਼ਲੋਕ 23

ਹਮ ਗਰੀਬ ਮਸਕੀਨ ਪ੍ਰਭ ਤੇਰੇ ਹਰਿ ਰਾਖੁ ਰਾਖੁ ਵਡ ਵਡਾ ਹੇ ਜਨ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਅਧਾਰੁ ਟੇਕ ਹੈ ਹਰਿ ਨਾਮੇ ਹੀ ਸੁਖੁ ਮੰਡਾ ਹੇ ੪੪
Ham Gareeb Maskeen Prabh Tere Har Raakh Raakh Vad Vada Hey || Jan Nanak Naam Adhaar Tek Hai Har Naame Hi Sukh Manda Hey ||4||4||

ਸ਼ਲੋਕ 24

ਰਾਗੁ ਗਉੜੀ ਪੂਰਬੀ ਮਹਲਾ ੫
Raag Gauri Poorbi Mehla 5 ||

ਸ਼ਲੋਕ 25

ਕਰਉ ਬੇਨੰਤੀ ਸੁਣਹੁ ਮੇਰੇ ਮੀਤਾ ਸੰਤ ਟਹਲ ਕੀ ਬੇਲਾ ਈਹਾ ਖਾਟਿ ਚਲਹੁ ਹਰਿ ਲਾਹਾ ਆਗੈ ਬਸਨੁ ਸੁਹੇਲਾ ੧
Karau benanti sunahu mere meeta sant tahal ki bela Eeha khaat chalahu har laaha aagai basan suhela

ਸ਼ਲੋਕ 26

ਅਉਧ ਘਟੈ ਦਿਨਸੁ ਰੈਣਾਰੇ ਮਨ ਗੁਰ ਮਿਲਿ ਕਾਜ ਸਵਾਰੇ ੧ ਰਹਾਉ
Audh ghatai dinas rainaare Man gur mil kaaj savaare || Rahao ||

ਸ਼ਲੋਕ 27

ਇਹੁ ਸੰਸਾਰੁ ਬਿਕਾਰੁ ਸੰਸੇ ਮਹਿ ਤਰਿਓ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀ ਜਿਸਹਿ ਜਗਾਇ ਪੀਆਵੈ ਇਹੁ ਰਸੁ ਅਕਥ ਕਥਾ ਤਿਨਿ ਜਾਨੀ ੨
Ihu sansaar bikaar sanse mahi tario brahm gyaani Jisahi jagaae peeaavai ihu ras akath katha tin jaani

ਸ਼ਲੋਕ 28

ਜਾ ਕਉ ਆਏ ਸੋਈ ਬਿਹਾਝਹੁ ਹਰਿ ਗੁਰ ਤੇ ਮਨਹਿ ਬਸੇਰਾ ਨਿਜ ਘਰਿ ਮਹਲੁ ਪਾਵਹੁ ਸੁਖ ਸਹਜੇ ਬਹੁਰਿ ਨ ਹੋਇਗੋ ਫੇਰਾ ੩
Ja kau aaye soee bihaajhahu har gur te manahi basera Nij ghar mahal paavahu sukh sahje bahur na hoigo phera

ਸ਼ਲੋਕ 29

ਅੰਤਰਜਾਮੀ ਪੁਰਖ ਬਿਧਾਤੇ ਸਰਧਾ ਮਨ ਕੀ ਪੂਰੇ ਨਾਨਕ ਦਾਸੁ ਇਹੈ ਸੁਖੁ ਮਾਗੈ ਮੋ ਕਉ ਕਰਿ ਸੰਤਨ ਕੀ ਧੂਰੇ ੪੫
Antarjaami purakh bidhaate sardha man ki poore Naanak daas ihai sukh maagai mo kau kar santan ki dhoore

ਸ਼ਲੋਕ 30

Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)

Auspicious Day

ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜਾਂ ਸ਼ੁਭ ਤਿਥੀਆਂ 'ਤੇ

Best Time (Muhurta)

ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲਾ ਜਾਂ ਸੰਝ ਵੇਲੇ

Sacred Offerings

ਘਿਓ ਦਾ ਦੀਵਾ, ਧੂਫ਼, ਤਾਜ਼ੇ ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਜਲ

Spiritual Benefits (Phalashruti)
  • ਮਾਨਸਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ

ਪਿਛੋਕੜ

ਕੀਰਤਨ ਸੋਹਿਲਾ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਅੰਗ ੧੨ ਅਤੇ ੧੩ ਉੱਤੇ ਦਰਜ ਪੰਜ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ, ਇੱਕ ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ ਜੀ ਦਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੌਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਸਮੇਂ ਵੀ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਬਦ ਰਾਗ ਗਉੜੀ ਦੀਪਕੀ, ਆਸਾ, ਧਨਾਸਰੀ ਅਤੇ ਗਉੜੀ ਪੂਰਬੀ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਧਕ ਨੂੰ ਕਰਤਾਰ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨ, ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਦੀ ਆਸ ਰੱਖਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਪਾਠ ਬਾਰੇ

ਰਚੇਤਾ: Guru Nanak Dev Ji · Sikh Guru (First of the Ten) · 1469–1539 CE, Punjab

The founder of Sikhism and the first of the Ten Sikh Gurus, born in Talwandi (present-day Nankana Sahib, Pakistan). He undertook long journeys (Udasis) across South Asia and beyond to share his teachings on the oneness of God and the equality of all people, and composed hymns later included in the Guru Granth Sahib.

ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ?

ਪੰਜ ਸ਼ਬਦ

ਬਾਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ‘ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ’ ਅਤੇ ‘ਸੋਹਿਲਾ ਰਾਗੁ ਗਉੜੀ ਦੀਪਕੀ ਮਹਲਾ ੧’ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪੰਜ ਸ਼ਬਦ ਹਨ: ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਤਿੰਨ (ਗਉੜੀ ਦੀਪਕੀ, ਆਸਾ, ਧਨਾਸਰੀ), ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ ਜੀ ਦਾ ਇੱਕ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਇੱਕ (ਦੋਵੇਂ ਗਉੜੀ ਪੂਰਬੀ)। ਇਹ ਅੰਗ ੧੨ ਅਤੇ ੧੩ ਉੱਤੇ ਹਨ।

ਸੋਹਿਲਾ ਦਾ ਅਰਥ

‘ਸੋਹਿਲਾ’ ਦਾ ਅਰਥ ਸਿਫ਼ਤ ਜਾਂ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦਾ ਗੀਤ ਹੈ, ਜੋ ਘਰ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦੇ ਮੌਕੇ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਰਹਾਉ ਵਿੱਚ ਨਿਰਭਉ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਸੋਹਿਲਾ ਗਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਦਾ ਸੁਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦਾ ਗੀਤ ਕਰਤਾਰ ਵੱਲ ਮੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਆਰਤੀ

ਤੀਜਾ ਸ਼ਬਦ ਰਾਗ ਧਨਾਸਰੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਰਤੀ ‘ਗਗਨ ਮੈ ਥਾਲੁ’ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਕਾਸ਼ ਥਾਲ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦ ਦੀਵੇ ਹਨ, ਤਾਰੇ ਮੋਤੀ ਹਨ, ਚੰਦਨ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਧੂਪ ਹੈ ਅਤੇ ਪੌਣ ਚੌਰ ਹੈ। ਸਾਰੀ ਕਾਇਨਾਤ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਆਰਤੀ ਕਰਦੀ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਹੈ।

ਵਿਆਹ ਦਾ ਚਿੱਤਰ

ਪਹਿਲੇ ਸ਼ਬਦ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਲਿਖੇ ਜਾਣ ਅਤੇ ਸੱਜਣਾਂ ਦੇ ਮਿਲ ਕੇ ਤੇਲ ਚੋਣ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਇਸ ਘਰੇਲੂ ਰਸਮ ਨੂੰ ਆਤਮਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਦੀ ਉਪਮਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਇਹ ਬਾਣੀ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਸਮੇਂ ਵੀ ਧੀਰਜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਛੇ ਘਰ, ਇੱਕ ਗੁਰੂ

ਆਸਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ‘ਛਿਅ ਘਰ ਛਿਅ ਗੁਰ ਛਿਅ ਉਪਦੇਸ’ ਵਿੱਚ ਛੇ ਮਤ, ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਗਿਣੇ ਗਏ ਹਨ, ਪਰ ਗੁਰੂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਭੇਖ ਅਨੇਕ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਚਿੰਤਨ ਦੇ ਛੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਭੇਦਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਇੱਕ ਕਰਤਾਰ ਵੱਲ ਵੇਖਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਹੈ।

ਸਮਾਪਤੀ ਦੀ ਅਰਦਾਸ

ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਆਖ਼ਰੀ ਸ਼ਬਦ ਯਾਦ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਉਮਰ ਘਟ ਰਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮਨ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜ ਸੰਵਾਰੇ। ਇਹ ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਚਰਨ-ਧੂੜ ਦੀ ਮੰਗ ਨਾਲ ਖ਼ਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਬਾਣੀ ਨਿਮਰਤਾ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਨਾਲ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

Guru Nanak Dev Ji ਦੀ ਸੰਪੂਰਨ ਸਤੁਤੀ ਅਤੇ ਪਾਠ

Guru Nanak Dev Ji

Guru Nanak Dev Ji ਦਾ ਸਭ ਵੇਖੋ →

ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਤੋਂ ਹੋਰ

ਸਭ ਵੇਖੋ

ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ

ਉਹੀ ਸਿੱਖਿਆ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗੂੰਜਦੀ