ଅମ୍ବେ ଗୌରୀ ଆରତି
ଦେବୀ ଅମ୍ବେ ଗୌରୀଙ୍କ ପ୍ରତି ଏକ ପ୍ରିୟ ହିନ୍ଦୁ ଆରତୀ, ଯାହା ତାଙ୍କ ଦୀପ୍ତିମୟ ରୂପ, ଅସୁରମାନଙ୍କ ଉପରେ ତାଙ୍କ ବିଜୟ ଓ ତାଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦର ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଏବଂ ବିଶେଷତଃ ନବରାତ୍ରି ସମୟରେ ଗାୟନ କରାଯାଏ।
ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ
ଓଁ, ଜୟ ହେଉ ଅମ୍ବେ ଗୌରୀ, ମାତା ଜୟ ହେଉ ଶ୍ୟାମା ଗୌରୀ। ତୁମକୁ ହରି, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଶିବ ନିତ୍ୟ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି।
ଶ୍ଲୋକ 1
ତୁମର କପାଳରେ ସିନ୍ଦୂର ଶୋଭିତ, ମୃଗମଦର ଟିକା ଲାଗିଛି। ତୁମର ଦୁଇ ଆଖି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ମୁଖ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ସୁନ୍ଦର।
ଶ୍ଲୋକ 2
ତୁମର ଶରୀର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସମାନ, ଲାଲ ବସ୍ତ୍ର ଶୋଭାପାଏ। ଗଳାରେ ଲାଲ ଫୁଲର ମାଳା ଶୋଭିତ।
ଶ୍ଲୋକ 3
ସିଂହ ବାହନରେ ବିରାଜମାନ, ଖଡ୍ଗ ଓ ଖପ୍ପର ଧାରଣ କରିଛ। ଦେବ, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ମୁନିଗଣ ତୁମର ସେବା କରନ୍ତି, ତୁମେ ସେମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ ହରଣ କର।
ଶ୍ଲୋକ 4
କାନରେ କୁଣ୍ଡଳ ଶୋଭିତ, ନାକର ଅଗ୍ରରେ ମୋତି। ତୁମର ଜ୍ୟୋତି କୋଟି ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ ଶୋଭାପାଏ।
ଶ୍ଲୋକ 5
ତୁମେ ଶୁମ୍ଭ ଓ ନିଶୁମ୍ଭକୁ ବିଦାରଣ କରିଛ, ମହିଷାସୁରକୁ ବଧ କରିଛ। ତୁମର ଆଖି ଧୂମ୍ର ବର୍ଣ୍ଣ, ନିତ୍ୟ ମଦମାତ।
ଶ୍ଲୋକ 6
ତୁମେ ଚଣ୍ଡ ଓ ମୁଣ୍ଡକୁ ସଂହାର କରିଛ, ଶୋଣିତ ବୀଜକୁ ହରଣ କରିଛ। ମଧୁ ଓ କୈଟଭ ଦୁହିଁଙ୍କୁ ମାରିଛ, ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଭୟହୀନ କରିଛ।
ଶ୍ଲୋକ 7
ବ୍ରହ୍ମାଣୀ, ରୁଦ୍ରାଣୀ, ତୁମେ କମଲା ରାଣୀ। ଆଗମ ଓ ନିଗମରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ, ତୁମେ ଶିବଙ୍କ ପଟରାଣୀ।
ଶ୍ଲୋକ 8
ଚଉଷଠି ଯୋଗିନୀ ମଙ୍ଗଳ ଗାନ କରନ୍ତି, ଭୈରବ ନୃତ୍ୟ କରନ୍ତି। ତାଳ ଓ ମୃଦଙ୍ଗ ବାଜେ, ଏବଂ ଡମରୁ ବାଜେ।
ଶ୍ଲୋକ 9
ତୁମେ ହିଁ ଜଗତର ମାତା, ତୁମେ ହିଁ ପାଳନକାରିଣୀ। ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ ହରଣ କର, ସୁଖ ଓ ସମ୍ପତ୍ତି ପ୍ରଦାନ କର।
ଶ୍ଲୋକ 10
ଚାରି ଭୁଜ ଅତି ଶୋଭିତ, ବର ମୁଦ୍ରା ଧାରଣ କରିଛ। ତୁମର ସେବା କରୁଥିବା ନର ଓ ନାରୀ ମନବାଞ୍ଛିତ ଫଳ ପାଆନ୍ତି।
ଶ୍ଲୋକ 11
ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଥାଳ ଶୋଭିତ, ଅଗରୁ ଓ କର୍ପୂରର ବାତୀ। ଶ୍ରୀମାଳକେତୁରେ କୋଟି ରତ୍ନ ଜ୍ୟୋତି ଶୋଭାପାଏ।
ଶ୍ଲୋକ 12
ଶ୍ରୀ ଅମ୍ବେଜୀଙ୍କର ଆରତି, ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ଗାନ କରେ। ଶିବାନନ୍ଦ ସ୍ୱାମୀ କହନ୍ତି, ସେ ସୁଖ ଓ ସମ୍ପତ୍ତି ପାଏ।
ଶ୍ଲୋକ 13
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
ପ୍ରତିଦିନ କିମ୍ବା ଶୁଭ ତିଥିରେ
ବ୍ରାହ୍ମ ମୁହୂର୍ତ୍ତ କିମ୍ବା ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟ
ଘିଅ ଦୀପ, ଧୂପ, ତାଜା ଫୁଲ ଓ ନୈବେଦ୍ୟ
- ମାନସିକ ଶାନ୍ତି, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଉନ୍ନତି ଓ ସକାରାତ୍ମକ ଶକ୍ତି
ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଏହି ସ୍ତୋତ୍ର ଏକ ଆରତୀ, ଏକ ଭକ୍ତିଗୀତ ଯାହା ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦୀପ (କପୂର ବା ପ୍ରଦୀପ) ଅର୍ପଣ କରାଯାଉଥିବା ସମୟରେ ଗାୟନ କରାଯାଏ। ଏହା ଶାକ୍ତ ପରମ୍ପରାର ଅଂଶ, ଯାହା ଦେବୀଙ୍କୁ ପରମ ଦିବ୍ୟ ମାତା ଭାବେ ପୂଜେ। ଏହାର ତେର ପଦ ପାର୍ବତୀ ବା ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ରୂପ ଅମ୍ବେ ଗୌରୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରେ, ଏବଂ ଦେବୀ ମାହାତ୍ମ୍ୟରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ବିଜୟ ସ୍ମରଣ କରାଏ। ଏହା ସନ୍ଧ୍ୟା ଉପାସନା ଓ ନବରାତ୍ରି ପରି ଉତ୍ସବରେ ଗାୟନ କରାଯାଏ। ଶେଷ ପଙ୍କ୍ତିରେ ଶିବାନନ୍ଦ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ସ୍ୱାକ୍ଷର ରହିଛି, ଯାହା ଏହାର ରଚୟିତା ବିଷୟରେ ଏକମାତ୍ର ସୂତ୍ର; ତାଙ୍କ କାଳ ଲିପିବଦ୍ଧ ହୋଇନାହିଁ, ଏବଂ ଏହି ଆରତୀ ବହୁ ଦିନ ଧରି ସାଧାରଣ ଭକ୍ତି ବ୍ୟବହାରରେ ଆସିଛି।
ଏହି ପାଠ ବିଷୟରେ
ରଚୟିତା: Shivananda Swami
ଆପଣ କଣ ଜାଣନ୍ତି?
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ ଲୋକପ୍ରିୟତା
'ଜୟ ଅମ୍ବେ ଗୌରୀ' ଉତ୍ତର ଭାରତରେ ସର୍ବାଧିକ ଗାୟିତ ଆରତୀ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ, ବିଶେଷତଃ ନବରାତ୍ରି ସମୟରେ, ଏବଂ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ଦେବୀ ଉପାସନାର ଶେଷରେ ଗାୟନ କରାଯାଏ। ଏହାର ଶେଷ ପଙ୍କ୍ତି ଶିବାନନ୍ଦ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ କରେ; ଏହି ରଚୟିତାଙ୍କ କାଳ ଓ ଜୀବନ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇନାହିଁ।
ସ୍ମରଣୀୟ ବିଜୟ
ଷଷ୍ଠ ଓ ସପ୍ତମ ପଦ ଦେବୀ ମାହାତ୍ମ୍ୟରେ ଦେବୀଙ୍କ ବିଜୟ ସ୍ମରଣ କରେ: ଶୁମ୍ଭ ଓ ନିଶୁମ୍ଭ (ଅଧ୍ୟାୟ 9 ଓ 10), ମହିଷାସୁର (ଅଧ୍ୟାୟ 2 ରୁ 4), ଚଣ୍ଡ ଓ ମୁଣ୍ଡ (ଅଧ୍ୟାୟ 7), ରକ୍ତବୀଜ, ଯାହାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ରକ୍ତବିନ୍ଦୁରୁ ନୂଆ ଅସୁର ଜନ୍ମ ନେଉଥିଲା (ଅଧ୍ୟାୟ 8), ଏବଂ ମଧୁ ଓ କୈଟଭ (ଅଧ୍ୟାୟ 1)।
ତାଙ୍କ ରୂପ
ଦ୍ୱିତୀୟରୁ ପଞ୍ଚମ ପଦ ଏବଂ ଏକାଦଶ ପଦ ତାଙ୍କ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ବର୍ଣ୍ଣ, ରକ୍ତ ବସ୍ତ୍ର, ରକ୍ତ ପୁଷ୍ପମାଳା, କପାଳରେ ସିନ୍ଦୂର ଓ କସ୍ତୂରୀ ତିଳକ, ଚନ୍ଦ୍ରସମ ମୁଖ ଓ ସିଂହ ବାହନ ଚିତ୍ରିତ କରେ। ତାଙ୍କ ହାତରେ ଖଡ୍ଗ ଓ ଖପ୍ପର (କପାଳ-ପାତ୍ର) ଏବଂ ବରଦ ମୁଦ୍ରା (ବର ଦାନର ଭଙ୍ଗୀ) ଥାଏ।
ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡିକ ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ
ଅଷ୍ଟମ ପଦ ତାଙ୍କୁ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ (ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଶକ୍ତି), ରୁଦ୍ରାଣୀ (ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତି) ଓ କମଳା (ଲକ୍ଷ୍ମୀ) ସହିତ ଚିହ୍ନଟ କରେ, ଆଗମ ଓ ନିଗମ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ 'ଶିବଙ୍କ ପ୍ରଧାନ ମହିଷୀ' ରୂପେ। ନବମ ପଦ ଚଉଷଠି ଯୋଗିନୀ ଓ ଭୈରବଙ୍କୁ ମୃଦଙ୍ଗ ଓ ଡମରୁର ତାଳରେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା ଚିତ୍ରିତ କରେ।
ସମାପନୀ ଆଶୀର୍ବାଦ
ଶେଷ ପଦ ରଚୟିତା ଶିବାନନ୍ଦ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ନାମିତ କରେ ଏବଂ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦିଏ ଯେ ଯିଏ ଏହି ଆରତୀ ଗାଏ ସେ ସୁଖ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ପାଏ — ନିୟମିତ ଗାୟନକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରୁଥିବା ଭକ୍ତିମୂଳକ ଆରତୀର ଏକ ସାଧାରଣ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ।
Devi
ହିନ୍ଦୁ dharm ରୁ ଅଧିକ
ସବୁ ଦେଖନ୍ତୁସମ୍ପର୍କିତ ଶିକ୍ଷା
ସେହି ଶିକ୍ଷା, ବିଭିନ୍ନ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ