अघोरमूर्तिसहस्रनामस्तोत्रम्
अस्मिन् स्तोत्रे भगवान् अघोरः, यः शिवस्य शक्तिशाली करुणापूर्णश्च रूपो वर्तते, तस्य सहस्रनामानि सन्ति। भगवती भैरवी भगवान् भैरवं एतानि नामानि याचते, यश्च तानि आध्यात्मिकोन्नतये रक्षायै च प्रददाति।
पद्यानि
अथ अघोरमूर्तिसहस्रनाम लिख्यते — ॐ श्रीं ह्रीं क्लीं सौः क्ष्मीं घोर घोराय ज्वल ज्वल प्रज्वल प्रज्वल अघोरास्त्राय फट् स्वाहा । इति मूलम् । श्रीभैरवी उवाच — भगवन् सर्वधर्मज्ञ विश्वाभयवरप्रद । सर्वेश सर्वशास्त्रज्ञ सर्वातीत सनातन ॥ १॥
श्लोकः 1
भवानेव परमं तत्त्वम्, भवानेव परमं पदम् । भवतः अन्यत् न किमपि सारं पश्यामि, यत् सारोत्तमोत्तमरूपम् ॥ २॥
श्लोकः 2
पुरा देवदानवसङ्गरे अस्माकं वरः दत्तः । हे शम्भो, हे नाथ, अद्य कृपया तं वरं मे प्रयच्छ ॥ ३॥
श्लोकः 3
भैरवि प्रेयसि त्वं मे सत्यं प्रियासि, तथापि दत्तः वरः मया यत् अद्य त्वं मनसा यत् अभीष्टं तत् सर्वं याचस्व, अहं ददामि निश्चितम् ॥
श्लोकः 4
हे देवि, श्रीशिवः परमात्मा च यः भैरवः अघोरसंज्ञकः, सः त्रिगुणात्मा महारुद्रः त्रैलोक्योद्धरणक्षमः अस्ति ॥
श्लोकः 5
हे कृपानिधे महादेव, तस्य भैरवस्य नामसहस्रं मे शीघ्रं वद। एतन्मम ईप्सितं वरं सत्यं देहि। अहमेतस्मात् अन्यं वरं न याचे, यदि मे दया अस्ति तर्हि एव देहि ॥
श्लोकः 6
अत्र भैरवः देवीम् प्रति वदति — हे देवि! पूर्वं कैलासस्य सानौ एकान्तभूदेशे देवदानवसङ्ग्रामे यः वरः मया तुभ्यं दत्तः, तं वरम् अद्य प्रयच्छामि। तस्मात् अन्यम् अपि वरं वरय। इति भावः।
श्लोकः 7
देवी उवाच — हे महेश्वर! हे करुणाम्भोधे! हे सुरार्चित! अतः परम् अन्यं वरम् अहं न याचे। कृपया शीघ्रम् वद। इति प्रार्थयते।
श्लोकः 8
भैरवः पुनः वदति — हे देवि! तव भक्त्या अहम् अद्य अघोरस्य महात्मनः नाम्नाम् सहस्रम् ब्रवीमि। एतत् नामसहस्रं त्रैलोक्योद्धरणक्षमं परमम् अस्ति।
श्लोकः 9
हे पार्वति! अतः परतरा विद्या नास्ति, अतः परतरः स्तवः नास्ति, अतः परतरं स्तोत्रं नास्ति। एतत् मम सर्वस्वम् एव।
श्लोकः 10
अकारादि क्षकारान्तम्, विद्यानिधिम् अनुत्तमम्, बीजमन्त्रमयम्, गोप्यम् एतत् पशुसङ्कटे रक्षणार्थं गोप्तव्यम्।
श्लोकः 11
अस्य श्रीअघोरमूर्तिनामसहस्रस्य ऋषिः श्रीमहाकालभैरवः, छन्दः पङ्क्तिः, देवता अघोरमूर्तिः परमात्मा। ॐ इति बीजम्, ह्रीं इति शक्तिः, कुरु कुरु इति कीलकम्। अघोरविद्यासिद्ध्यर्थं जपे पाठे च विनियोगः। ततः न्यासः — ह्रां अङ्गुष्ठाभ्याम् नमः, ह्रीं तर्जनीभ्याम् नमः, ह्रूं मध्यमाभ्याम् नमः, ह्रैं अनामिकाभ्याम् नमः, ह्रौं कनिष्ठिकाभ्याम् नमः, ह्रः करतलकरपृष्ठाभ्याम् नमः। इति षडङ्गन्यासः। अपि च — ॐ नमो भगवते अघोराय शूलपाणये स्वाहा इति हृदयाय नमः। रुद्रायामृतमूर्तये मां जीवय जीवय इति शिरसे स्वाहा। नीलकण्ठाय चन्द्रजटिने इति शिखायै वषट्। त्रिपुरान्तकाय इति कवचाय हुम्। त्रिलोचनाय ऋग्यजुःसाममूर्तये इति नेत्राभ्याम् वौषट्। रुद्रायाग्नित्रयाय ज्वल ज्वल मां रक्ष रक्ष अघोरास्त्राय हुं फट् स्वाहा इति अस्त्राय फट्। इति षडङ्गन्यासः। एवं करन्यासः।
श्लोकः 12
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
सोमवासरः प्रदोषकालः च
प्रातःकाले सन्ध्याकाले च
बिल्वपत्रं, गङ्गाजलं, भस्म, धत्तूरः, श्वेतपुष्पं च
- चित्तशान्तिः, पापनाशः, मृत्युभयनिवारणम्
पृष्ठभूमिः
इदं स्तोत्रं शैवतन्त्रपरम्परायाः भागो वर्तते, यद् भैरवस्य तस्य पत्युः च पूजनं अधिकृत्य प्रवर्धते। आध्यात्मिकलाभान्, भयेभ्यो रक्षणम्, भगवान् अघोरस्य कृपानिधिप्राप्तिञ्च उद्दिश्य इदं परम्परागतरीत्या जप्यते पठ्यते वा। सहस्रनामानां प्रागेव बीजमन्त्रैः आनुष्ठानिकविधिभिश्च सह सम्बन्धो विद्यते, एतच्च स्तोत्रं साधकैः अतीव गुप्तं फलप्रदञ्च मन्यते।
ज्ञातव्य-विशेषः
अघोरः - अ frightening इति रूपस्य विपरीतम्
यद्यपि अस्य नाम भयानकं भाति, तथापि 'अघोर' इत्यस्य शब्दार्थः 'अ-भयानकः' इति भवति। शिवस्य/भैरवस्य इदं रूपम् सर्वभयातीतं परमकरुणामयं कल्याणकारी च मन्यते। सहस्रनामानि एतं सौम्यं सर्वशक्तिमानञ्च देवं स्तुवन्ति, येन इदं अद्वितीयं भक्तिकाव्यं भवति।
एकं गुप्तं देव्याः सम्भाषणम्
इदं स्तोत्रं भैरवीदेव्याः भगवान् भैरवस्य (शिवस्य) च सम्भाषणरूपेण प्रख्यापितम्। भैरवी अघोरमूर्तेः सहस्रनामानि याचते, भैरवश्च तानि सर्वोत्कृष्टं गुह्यज्ञानरूपेण प्रकाशयति, स्वस्य उपदेशानां अन्तरङ्गतत्त्वेन सह तुलयित्वा अपात्रेभ्यः तद् गोप्यमिति चेतावनीमपि ददाति।
प्रारम्भे शक्तिशाली बीजमन्त्राः
स्तोत्रमिदं बीजध्वनीनां जटिलेन क्रमेण प्रारभ्यते - 'ॐ श्रीं ह्रीं क्लीं सौः क्ष्मीं घोर घोराय... अघोरस्त्राय फट् स्वाहा'। प्रत्येकः अक्षरः विशिष्टान् ऊर्जाविशेषान् आह्वायति इति विश्वस्यते। सर्वाण्यपि सहस्रनामानि 'अ' कारमारभ्य 'क्ष' कारपर्यन्तं सम्पूर्णं संस्कृतवर्णमालाम् आच्छादयद्भ्यः एतादृशभ्यः बीजमन्त्रेभ्यः निर्मितानि सन्ति इति उच्यते।
विस्तृताः आनुष्ठानिकविदयः (न्यासः)
ग्रन्थेऽस्मिन् पूर्णः न्यासः समाविष्टः अस्ति यत्र साधकस्य पावित्र्याय अङ्गुलीषु, हृदये, शिरसि, नेत्रेषु च विभिन्नस्थानेषु विशिष्टमन्त्राः मानसिकरूपेण न्यस्यन्ते। अनेन ज्ञायते यत् स्तोत्रमिदम् पूर्णफलप्राप्तये सटीकविधीनां ध्यानस्य च सह पठितुं निर्दिष्टम् अस्ति।
स्तोत्रेषु सर्वोच्चम्
भगवान् भैरवः उद्गिरति यत् अस्मात् सहस्रनामात्परं न किमपि ज्ञानम्, न महान् स्तोत्रम्, नापि उत्कृष्टतरं प्रार्थना अस्ति। इदं सर्वोपदेशानां परमसाररूपं मन्यते, यत् केवलम् पात्रेभ्य एव प्रतिविहितं तन्त्रपरम्परासु च गुप्तनिधिरिव रक्षितम्।
Shiva
हिन्दूधर्मःतः अधिकम्
सर्वं पश्यतसम्बद्धशिक्षाः
सैव शिक्षा, विविधपरम्परासु प्रतिध्वनिता