गुरुगोविन्दौ द्वौ स्थितौ — कबीरदोहः
इयं प्रसिद्धा दोहा सन्तकबीरस्य गुरोः परमाध्यात्मिकं भूमिकां प्रत्यपादयति। यदा गुरुः गोविन्दश्च उभौ समुपस्थितौ भवतः, तदा कबीरः प्रथमं गुरुं नमति, यतः गुरोः कृपया ज्ञानेन गोविन्दः प्रकटीभवति।
पद्यानि
गुरुः देवः च मम अग्रे तिष्ठतः; कस्य पादौ प्रथमं स्पृशेयम्? गुरवे स्वं समर्पयामि, यतः स एव मां देवस्य मार्गं दर्शितवान्।
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
बुधवासरः गुरुवासरः एकादशी च
प्रातःकाले सन्ध्याकाले च
तुलसीदलानि, नवनीतं, खण्डशर्करा, पीतपुष्पं च
- पराभक्तिः, परमानन्दः, शोकनिवृत्तिः
पृष्ठभूमिः
सन्त कबीरः (पञ्चदशशताब्दी) वाराणसी, भारतस्य निर्गुणभक्तिआन्दोलनस्य क्रान्तिकारी रहस्यवादी कविः आसीत्। सः औपचारिकं कर्मकाण्डम् अव्यापनात् परमार्थं (निर्गुण सबह्म) अन्तस् चरणया सतगुरुं मार्गणयै प्राप्य शाि यत्र प्रत्ययितः। अयं दोहः कबीरसख्य गूरू रे निबद्धः अभिये।
अस्य पाठस्य विषये
रचयिता: Sant Kabir · Medieval Nirguna Bhakti Poet-Saint · 15th century, Varanasi
A mystic poet and weaver by trade from Varanasi, whose blunt, image-rich couplets (dohas) rejected ritualism and caste distinctions in favor of direct, formless (nirguna) devotion. His verses are revered across Hindu, Sikh (many appear in the Guru Granth Sahib), and Sufi-influenced traditions alike.
Sant Kabir स्य अन्ये रचनाः
ज्ञातव्य-विशेषः
सिखधर्मे गभीरं पूज्यः
सन्तकबीरस्य २२० अधिकाः दोहाः स्तोत्राणि च श्रीगुरुग्रन्थसाहिबजीमध्ये सङ्गृहीतानि सन्ति।
सार्वभौमिकैकता
कबीरः हिन्दुमुस्लिमयोः उभयोः कर्मकाण्डप्रदर्शनं समालोचयन् प्रेमकरुणान्तःशुद्धिं च समर्थितवान्।
सत्गुरोः प्रतीकम्
भारतीयभक्तिसाहित्ये 'गुरुः' इति शब्दः आध्यात्मिकान्धकारं निवारयन्तं दिव्यप्रकाशं प्रतिनिधत्ते ('गु' = अन्धकारः, 'रु' = निवारकः)।
Krishna
हिन्दूधर्मःतः अधिकम्
सर्वं पश्यतसम्बद्धशिक्षाः
सैव शिक्षा, विविधपरम्परासु प्रतिध्वनिता
