Bharat Devotion
Embroidered artwork for श्री चंडी कवच: Embroidered Om symbol above a brass diya, marigolds and a temple spire at sunrise

श्री चंडी कवच

श्री चंडी कवच

देवी महात्म्यातील एक कवच-स्तोत्र, जे देवीच्या अनेक रूपांना शरीर व मनाच्या रक्षणासाठी आवाहन करते; सप्तशतीच्या पठणापूर्वी त्याचे पठण केले जाते.

श्लोक

अथ देव्याः कवचम्
Atha Devyah Kavacham

श्लोक 1

ॐ अस्य श्री चण्डीकवचस्य
Om Asya Shri Chandi Kavachasya

श्लोक 2

ब्रह्मा ऋषिः अनुष्टुप् छन्दः चामुण्डा देवता अङ्गन्यासोक्तमातरो बीजम् दिग्बन्ध देवतास्तत्त्वम् श्रीजगदम्बाप्रीत्यर्थे सप्तशती पाठाङ्गत्वेन जपे विनियोगः
Brahma Rishih, Anushtup Chhandah, Chamunda Devata, Anganyasoktamataro Beejam, Digbandha Devatastattvam, Shri Jagadamba Preetyarthe Saptashati Pathangatvena Jape Viniyogah.

श्लोक 3

ॐ नमश्चण्डिकायै
Om Namashchandikaye

श्लोक 4

मार्कण्डेय उवाच ॐ यद्गुह्यं परमं लोके सर्वरक्षाकरं नृणाम् यन्न कस्यचिदाख्यातं तन्मे ब्रूहि पितामह
Markandeya Uvacha: Om Yadguhyam Paramam Loke Sarvarakshakaram Nrinam, Yanna Kasyachidakhyatam Tanme Bruhi Pitamaha.

श्लोक 5

ब्रह्मोवाच अस्ति गुह्यतमं विप्र सर्वभूतोपकारकम् देव्यास्तु कवचं पुण्यं तच्छृणुष्व महामुने
Brahmovacha: Asti Guhyatamam Vipra Sarvabhootopakarakam, Devyastu Kavacham Punyam Tachhrinushva Mahamune.

श्लोक 6

प्रथमं शैलपुत्री च द्वितीयं ब्रह्मचारिणी तृतीयं चन्द्रघण्टेति कूष्माण्डेति चतुर्थकम्
Prathamam Shailaputri Cha Dwitiyam Brahmacharini, Tritiyam Chandraghanteti Kooshmandeti Chaturthakam.

श्लोक 7

पञ्चमं स्कन्दमातेति षष्ठं कात्यायनीति च सप्तमं कालरात्रीति महागौरीति चाष्टमम्
Panchamam Skandamateti Shashtham Katyayaniti Cha, Saptamam Kalaratreeti Mahagauriti Chashtamam.

श्लोक 8

नवमं सिद्धिदात्री च नवदुर्गाः प्रकीर्तिताः उक्तान्येतानि नामानि ब्रह्मणैव महात्मना
Navamam Siddhidaatri Cha Navadurgah Prakeertitah, Uktanyetani Namani Brahmaneva Mahatmana.

श्लोक 9

अग्निना दह्यमानस्तु शत्रुमध्ये गतो रणे विषमे दुर्गमे चैव भयार्त्ताः शरणं गताः
Agnina Dahyamanastu Shatrumadhye Gato Rane, Vishame Durgame Chaiva Bhayartah Sharanam Gatah.

श्लोक 10

न तेषां जायते किंचिदशुभं रणसंकटे नापदं तस्य पश्यामि शोकदुःखभयं न हि
Na Tesham Jayate Kinchidashubham Ranasankate, Napadam Tasya Pashyami Shokaduhkhabhayam Na Hi.

श्लोक 11

यैस्तु भक्त्या स्मृता नूनं तेषां वृद्धिः प्रजायते ये त्वां स्मरन्ति देवेशि रक्षसे तान्न संशयः
Yaistu Bhaktya Smrita Noonam Tesham Vriddhih Prajayate, Ye Tvaam Smaranti Deveshi Rakshase Taanna Sanshayah.

श्लोक 12

प्रेतसंस्था तु चामुण्डा वाराही महिषासना ऐन्द्री गजसमारूढा वैष्णवी गरुडासना
Pretasanstha Tu Chamunda Varahi Mahishasana, Aindri Gajasamaroodha Vaishnavi Garudasana.

श्लोक 13

माहेश्वरी वृषारूढा कौमारी शिखिवाहना लक्ष्मीः पद्मासना देवी पद्महस्ता हरिप्रिया
Maaheshwari Vrisharoodha Kaumari Shikhivahana, Lakshmih Padmasana Devi Padmahasta Haripriya.

श्लोक 14

श्वेतरूपधरा देवी ईश्वरी वृषवाहना ब्राह्मी हंससमारूढा सर्वाभरणभूषिता
Shwetaroopadhara Devi Eeshwari Vrishavahana, Brahmi Hansasamaroodha Sarvabharanabhooshita.

श्लोक 15

इत्येता मातरः सर्वाः सर्वयोगसमन्विताः नानाभरणशोभाढ्या नानारत्नोपशोभिताः
Ityeta Matarah Sarvah Sarvayogasamanyvitah, Nanabharanashobhadhya Nanaratnopashobhitah.

श्लोक 16

दृश्यन्ते रथमारूढा देव्यः क्रोधसमाकुलाः शङ्खं चक्रं गदां शक्तिं हलं च मुसलायुधम्
Drishyante Rathammaroodha Devyah Krodhasamakulah, Shankham Chakram Gadam Shaktim Halam Cha Musalayudham.

श्लोक 17

खेटकं तोमरं चैव परशुं पाशमेव च कुन्तायुधं त्रिशूलं च शार्ङ्गमायुधमुत्तमम्
Khetakam Tomaram Chaiva Parashum Pashameva Cha, Kuntayudham Trishoolam Cha Sharngamayudhamuttamam.

श्लोक 18

दैत्यानां देहनाशाय भक्तानामभयाय च धारयन्त्यायुधानीत्थं देवानां च हिताय वै
Daityanam Dehanashaya Bhaktanamabhayaya Cha, Dharayantyayudhaneettham Devanam Cha Hitaya Vai.

श्लोक 19

नमस्तेऽस्तु महारौद्रे महाघोरपराक्रमे महाबले महोत्साहे महाभयविनाशिनि
Namastestu Maharaudre Mahaghoraparakrame, Mahabale Mahotsahe Mahabhayavinashini.

श्लोक 20

त्राहि मां देवि दुष्प्रेक्ष्ये शत्रूणां भयवर्द्धिनि प्राच्यां रक्षतु मामैन्द्री आग्नेय्यामग्निदेवता
Trahi Maam Devi Dushprekshye Shatroonam Bhayavardhini, Prachyam Rakshatu Mamaindri Aagneyyamagnidevata.

श्लोक 21

दक्षिणेऽवतु वाराही नैरृत्यां खड्गधारिणी प्रतीच्यां वारुणी रक्षेद्वायव्यां मृगवाहिनी
Dakshinevatu Varahi Nairrityam Khadgadharini, Prateechyam Varuni Rakshed Vayavyam Mrigavahini.

श्लोक 22

उदीच्यां पातु कौमारी ऐशान्यां शूलधारिणी ऊर्ध्वं ब्रह्माणि मे रक्षेदधस्ताद्वैष्णवी तथा
Udeechyam Patu Kaumari Aishanyam Shooladharini, Oordhvam Brahmani Me Rakshedadhastad Vaishnavi Tatha.

श्लोक 23

एवं दश दिशो रक्षेच्चामुण्डा शववाहना जया मे चाग्रतः पातु विजया पातु पृष्ठतः
Evam Dasha Disho Rakshecchamunda Shavavahana, Jaya Me Chagratah Patu Vijaya Patu Prishthatah.

श्लोक 24

अजिता वामपार्श्वे तु दक्षिणे चापराजिता शिखामुद्योतिनी रक्षेदुमा मूर्ध्नि व्यवस्थिता
Ajita Vamaparshve Tu Dakshine Chaparajita, Shikhamudyotini Raksheduma Moordhni Vyavasthita.

श्लोक 25

मालाधरी ललाटे च भ्रुवौ रक्षेद्यशस्विनी त्रिनेत्रा च भ्रुवोर्मध्ये यमघण्टा च नासिके
Maalaadharee Lalaate Cha Bhruvau Rakshed Yashasvinee Trinetraa Cha Bhruvor Madhye Yamaghantaa Cha Naasike

श्लोक 26

शङ्खिनी चक्षुषोर्मध्ये श्रोत्रयोर्द्वारवासिनी कपोलौ कालिका रक्षेत्कर्णमूले तु शाङ्करी
Shankhinee Chakshushor Madhye Shrotrayor Dvaaravaasinee Kapolau Kaalikaa Rakshet Karnamoole Tu Shaankaree

श्लोक 27

नासिकायां सुगन्धा च उत्तरोष्ठे च चर्चिका अधरे चामृतकला जिह्वायां च सरस्वती
Naasikaayaam Sugandhaa Cha Uttaroshthe Cha Charchikaa Adhare Chaamritakalaa Jihvaayaam Cha Saraswatee

श्लोक 28

दन्तान् रक्षतु कौमारी कण्ठदेशे तु चण्डिका घण्टिकां चित्रघण्टा च महामाया च तालुके
Dantaan Rakshatu Kaumaaree Kanthadeshe Tu Chandikaa Ghantikaam Chitraghantaa Cha Mahaamaayaa Cha Taaluke

श्लोक 29

कामाक्षी चिबुकं रक्षेद्वाचं मे सर्वमङ्गला ग्रीवायां भद्रकाली च पृष्ठवंशे धनुर्धरी
Kaamaakshee Chibukam Rakshed Vaacham Me Sarvamangalaa Greevaayaam Bhadrakaalee Cha Prishthavanshe Dhanurdharee

श्लोक 30

नीलग्रीवा बहिःकण्ठे नलिकां नलकूबरी स्कन्धयोः खड्गिनी रक्षेद्बाहू मे वज्रधारिणी
Neelagreevaa Bahih-kanthe Nalikaam Nalakoobaree Skandhayoh Khadginee Rakshed Baahoo Me Vajradhaarinee

श्लोक 31

हस्तयोर्दण्डिनी रक्षेदम्बिका चाङ्गुलीषु च नखाञ्छूलेश्वरी रक्षेत्कुक्षौ रक्षेत्कुलेश्वरी
Hastayor Dandinee Rakshed Ambikaa Chaanguleeshu Cha Nakhaanchhooleshwaree Rakshet Kukshau Rakshet Kuleshwaree

श्लोक 32

स्तनौ रक्षेन्महादेवी मनःशोकविनाशिनी हृदये ललिता देवी उदरे शूलधारिणी
Stanau Rakshen Mahaadevee Manah-shoka-vinaashinee Hridaye Lalitaa Devee Udare Shooladhaarinee

श्लोक 33

नाभौ च कामिनी रक्षेद्गुह्यं गुह्येश्वरी तथा पूतना कामिका मेढ्रं गुदे महिषवाहिनी
Naabhau Cha Kaaminee Rakshed Guhyam Guhyeshwaree Tathaa Pootanaa Kaamikaa Medhram Gude Mahishavaahinee

श्लोक 34

कट्यां भगवती रक्षेज्जानुनी विन्ध्यवासिनी जङ्घे महाबला रक्षेत्सर्वकामप्रदायिनी
Katyaam Bhagawatee Rakshej Jaanunee Vindhyavaasinee Janghe Mahaabalaa Rakshet Sarvakaamapradaayinee

श्लोक 35

गुल्फयोर्नारसिंही च पादपृष्ठे तु तैजसी पादाङ्गुलीषु श्री रक्षेत्पादाधस्तलवासिनी
Gulphayor Naarasinhee Cha Paadaprishthe Tu Taijasee Paadaanguleeshu Shree Rakshet Paadaadhastalavaasinee

श्लोक 36

नखान् दंष्ट्राकराली च केशांश्चैवोर्ध्वकेशिनी रोमकूपेषु कौबेरी त्वचं वागीश्वरी तथा
Nakhaan Dangshtraakaraalee Cha Keshaansh Chaivordhvakeshinee Romakoopeshu Kauberee Tvacham Vaageeshwaree Tathaa

श्लोक 37

रक्तमज्जावसामांसान्यस्थिमेदांसि पार्वती अन्त्राणि कालरात्रिश्च पित्तं च मुकुटेश्वरी
Raktamajjaavasaamaansaany Asthimedaansi Paarvatee Antraani Kaalaraatrish Cha Pittam Cha Mukuteshwaree

श्लोक 38

पद्मावती पद्मकोशे कफे चूडामणिस्तथा ज्वालामुखी नखज्वालामभेद्या सर्वसन्धिषु
Padmaavatee Padmakoshe Kaphe Choodaamanis Tathaa Jvaalaamukhee Nakhajvaalaam Abhedyaa Sarvasandhishu

श्लोक 39

शुक्रं ब्रह्माणि मे रक्षेच्छायां छत्रेश्वरी तथा अहंकारं मनो बुद्धिं रक्षेन्मे धर्मधारिणी
Shukram Brahmaani Me Rakshech Chhaayaam Chhatreshwaree Tathaa Ahankaaram Mano Buddhim Rakshen Me Dharmadhaarinee

श्लोक 40

प्राणापानौ तथा व्यानमुदानं च समानकम् वज्रहस्ता च मे रक्षेत्प्राणं कल्याणशोभना
Praanaapaanau Tathaa Vyaanam Udaanam Cha Samaanakam Vajrahastaa Cha Me Rakshet Praanam Kalyaanashobhanaa

श्लोक 41

रसे रूपे च गन्धे च शब्दे स्पर्शे च योगिनी सत्त्वं रजस्तमश्चैव रक्षेन्नारायणी सदा
Rase Roope Cha Gandhe Cha Shabde Sparshe Cha Yoginee Sattvam Rajas Tamash Chaiva Rakshen Naaraayanee Sadaa

श्लोक 42

आयू रक्षतु वाराही धर्मं रक्षतु वैष्णवी यशः कीर्तिं च लक्ष्मीं च धनं विद्यां च चक्रिणी
Aayoo Rakshatu Vaaraahee Dharmam Rakshatu Vaishnavee Yashah Keertim Cha Lakshmeem Cha Dhanam Vidyaam Cha Chakrinee

श्लोक 43

गोत्रमिन्द्राणि मे रक्षेत्पशून्मे रक्ष चण्डिके पुत्रान् रक्षेन्महालक्ष्मीर्भार्यां रक्षतु भैरवी
Gotram Indraani Me Rakshet Pashoon Me Raksha Chandike Putraan Rakshen Mahaalakshmeer Bhaaryaam Rakshatu Bhairavee

श्लोक 44

पन्थानं सुपथा रक्षेन्मार्गं क्षेमकरी तथा राजद्वारे महालक्ष्मीर्विजया सर्वतः स्थिता
Panthaanam Supathaa Rakshen Maargam Kshemakaree Tathaa Raajadvaare Mahaalakshmeer Vijayaa Sarvatah Sthitaa

श्लोक 45

रक्षाहीनं तु यत्स्थानं वर्जितं कवचेन तु तत्सर्वं रक्ष मे देवि जयन्ती पापनाशिनी
Rakshaaheenam Tu Yat Sthaanam Varjitam Kavachena Tu Tat Sarvam Raksha Me Devi Jayantee Paapanaashinee

श्लोक 46

पदमेकं न गच्छेत्तु यदीच्छेच्छुभमात्मनः कवचेनावृतो नित्यं यत्र यत्रैव गच्छति
Padam Ekam Na Gachchhet Tu Yadeechchhech Chhubham Aatmanah Kavachenaavrito Nityam Yatra Yatraiva Gachchhati

श्लोक 47

तत्र तत्रार्थलाभश्च विजयः सार्वकामिकः यं यं चिन्तयते कामं तं तं प्राप्नोति निश्चितम् परमैश्वर्यमतुलं प्राप्स्यते भूतले पुमान्
Tatra Tatraartha-laabhash Cha Vijayah Saarvakaamikah Yam Yam Chintayate Kaamam Tam Tam Praapnoti Nishchitam Paramaiswaryam Atulam Praapsyate Bhootale Pumaan

श्लोक 48

निर्भयो जायते मर्त्यः संग्रामेष्वपराजितः त्रैलोक्ये तु भवेत्पूज्यः कवचेनावृतः पुमान्
Nirbhayo Jaayate Martyah Sangraameshv Aparaajitah Trailokye Tu Bhavet Poojyah Kavachenaavritah Pumaan

श्लोक 49

इदं तु देव्याः कवचं देवानामपि दुर्लभम् यः पठेत्प्रयतो नित्यं त्रिसन्ध्यं श्रद्धयान्वितः
Idam Tu Devyaah Kavacham Devaanaam Api Durlabham Yah Pathet Prayato Nityam Trisandhyam Shraddhayaanvitah

श्लोक 50

दैवी कला भवेत्तस्य त्रैलोक्येष्वपराजितः जीवेद्वर्षशतं साग्रमपमृत्युविवर्जितः
Daivi kala bhavettasya trailokyeshwaparajitah Jeeved varshashatam saagram apamrityu vivarjitah

श्लोक 51

नश्यन्ति व्याधयः सर्वे लूताविस्फोटकादयः स्थावरं जङ्गमं चैव कृत्रिमं चापि यद्विषम्
Nashyanti vyadhayah sarve loota visphotakadayah Sthavaram jangamam chaiva kritrimam chaapi yad visham

श्लोक 52

अभिचाराणि सर्वाणि मन्त्रयन्त्राणि भूतले भूचराः खेचराश्चैव जलजाश्चौपदेशिकाः
Abhicharani sarvani mantra yantrani bhootale Bhoocharaah khecharashchaiva jalajaashchaupadeshikaah

श्लोक 53

सहजा कुलजा माला डाकिनी शाकिनी तथा अन्तरिक्षचरा घोरा डाकिन्यश्च महाबलाः
Sahaja kulaja maala daakini shaakini tatha Antarikshachara ghora daakinyashcha mahabalah

श्लोक 54

ग्रहभूतपिशाचाश्च यक्षगन्धर्वराक्षसाः ब्रह्मराक्षसवेतालाः कुष्माण्डा भैरवादयः
Grah bhoot pishachashcha yaksha gandharva rakshasaah Brahmarakshas vetalah kushmanda bhairavadayah

श्लोक 55

नश्यन्ति दर्शनात्तस्य कवचे हृदि संस्थिते मानोन्नतिर्भवेद्राज्ञस्तेजोवृद्धिकरं परम्
Nashyanti darshanattasya kavache hridi samsthite Manonnatirbhaved rajnastejovriddhikaram param

श्लोक 56

यशसा वर्धते सोऽपि कीर्तिमण्डितभूतले जपेत्सप्तशतीं चण्डीं कृत्वा तु कवचं पुरा
Yashasa vardhate so pi keertimandita bhootale Japet saptashateem chandeem kritva tu kavacham pura

श्लोक 57

यावद्भूमण्डलं धत्ते सशैलवनकाननम् तावत्तिष्ठति मेदिन्यां सन्ततिः पुत्रपौत्रिकी
Yavad bhoomandalam dhatte sashailavanakananarn Tavattishthati medinyam santatih putrapautriki

श्लोक 58

देहान्ते परमं स्थानं यत्सुरैरपि दुर्लभम् प्राप्नोति पुरुषो नित्यं महामाया प्रसादतः
Dehante paramam sthanam yatsurairapi durlabham Praapnoti purusho nityam mahamaya prasadatah

श्लोक 59

लभते परमं रूपं शिवेन सह मोदते ॐ
Labhate paramam roopam shivena saha modate Om

श्लोक 60

Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)

Auspicious Day

दररोज किंवा शुभ तिथींवर

Best Time (Muhurta)

ब्राह्ममुहूर्त (पहाटे 4 ते 6) किंवा संध्याकाळ

Sacred Offerings

तुपाचा दिवा, अगरबत्ती, ताजी फुले व नैवेद्य

Spiritual Benefits (Phalashruti)
  • मानसिक शांती, आत्मिक उन्नती व सकारात्मक ऊर्जा

पृष्ठभूमि

हे कवच मार्कंडेय पुराणातील देवी महात्म्य (ज्याला दुर्गा सप्तशती असेही म्हणतात) या ग्रंथाचा एक भाग आहे. नवरात्रीच्या काळात किंवा दुर्गा सप्तशतीचे पठण करण्यापूर्वी हे कवच म्हणण्याची प्राचीन परंपरा आहे. यात देवीच्या विविध रूपांचे (जसे शैलपुत्री, ब्रह्मचारिणी, इ.) आवाहन करून भक्ताच्या शरीराच्या प्रत्येक अवयवाचे रक्षण मागितले आहे.

तुम्हाला माहीत आहे का?

कवचाचे स्वरूप

हे कवच देवीच्या अंगरक्षणासाठी आहे. यात शरीराच्या प्रत्येक अवयवासाठी वेगवेगळ्या देवतांची नावे दिली आहेत. उदाहरणार्थ, डोक्यावर उमा, कपाळावर मालाधरी, डोळ्यांमध्ये शंखिनी, हृदयात ललिता देवी रक्षण करते. हे अतिशय सूक्ष्म आणि सविस्तर संरक्षण देते.

नऊ दुर्गा

या कवचात नवदुर्गांचा उल्लेख आहे – शैलपुत्री, ब्रह्मचारिणी, चंद्रघंटा, कूष्मांडा, स्कंदमाता, कात्यायनी, कालरात्री, महागौरी आणि सिद्धिदात्री. ही नावे देवीच्या विविध रूपांचे प्रतिनिधित्व करतात. प्रत्येक रूपाचे वेगळे गुण आणि शक्ती आहेत.

मातृका देवता

कवचात आठ मातृका देवतांचा उल्लेख आहे – ब्राह्मी, वैष्णवी, माहेश्वरी, इंद्राणी, कौमारी, वाराही, नारसिंही आणि चामुंडा. या देवता दहा दिशांचे रक्षण करतात. प्रत्येकीचे वाहन वेगळे आहे – हंस, गरुड, वृषभ, गज, मोर, महिष, सिंह आणि प्रेत.

पठणाचे फळ

हे कवच नियमितपणे वाचल्यास अनेक फळे मिळतात. यात सांगितले आहे की, जो मनुष्य हे कवच धारण करतो, त्याला युद्धात पराजय नाही, त्याचे आयुष्य वाढते, अपमृत्यू टळतो, आणि सर्व रोग नष्ट होतात. शेवटी त्याला शिवासह परम स्थान प्राप्त होते.

ऐतिहासिक संदर्भ

हे कवच मार्कंडेय पुराणातील दुर्गा सप्तशतीचा भाग आहे. ब्रह्मदेवाने मार्कंडेय ऋषींना सांगितले आहे की, हे कवच अत्यंत गुप्त आहे आणि सर्व भूतांचे कल्याण करणारे आहे. याचा उपयोग सप्तशतीच्या पठणापूर्वी केला जातो.

Devi ची संपूर्ण स्तुती व पाठ

Devi

Devi चे सर्व पाठ पहा →

हिंदू धर्म से और

सभी देखें