Bharat Devotion
Embroidered artwork for श्री रामको आरती: Embroidered Om symbol above a brass diya, marigolds and a temple spire at sunrise

श्री रामको आरती

श्री रामको आरती

यो एक भक्तिपूर्ण भजन हो, जसलाई आरती भनिन्छ, जो हिन्दु धर्मका प्रिय देवता भगवान रामको प्रशंसामा गाइन्छ। यसले रामको शक्ति, भक्तहरूको रक्षा र उनको दिव्य महिमाको उत्सव मनाउँछ, र परम्परागत रूपमा पूजाको समयमा उनको मूर्तिको अगाडि दीप प्रज्वलित गर्दै गाइन्छ।

श्लोक

आरती कीजै रामचन्द्र जी की हरि-हरि दुष्टदलन सीतापति जी की
Aarti Keejai Ramchandra Ji Ki. Hari-Hari Dushtdalan Sitapati Ji Ki.

श्लोक 1

पहली आरती पुष्पन की माला काली नाग नाथ लाये गोपाला
Pehli Aarti Pushpan Ki Maala. Kaali Naag Nath Laaye Gopala.

श्लोक 2

दूसरी आरती देवकी नन्दन भक्त उबारन कंस निकन्दन
Doosri Aarti Devaki Nandan. Bhakt Ubaaran Kans Nikandan.

श्लोक 3

तीसरी आरती त्रिभुवन मोहे रत्‍‌न सिंहासन सीता रामजी सोहे
Teesri Aarti Tribhuvan Mohe. Ratna Singhasan Sita Ramji Sohe.

श्लोक 4

चौथी आरती चहुं युग पूजा देव निरंजन स्वामी और न दूजा
Chauthi Aarti Chahun Yug Pooja. Dev Niranjan Swami Aur Na Dooja.

श्लोक 5

पांचवीं आरती राम को भावे रामजी का यश नामदेव जी गावें
Paanchveen Aarti Ram Ko Bhaave. Ramji Ka Yash Naamdev Ji Gaaven.

श्लोक 6

Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)

Auspicious Day

Daily or auspicious lunar days (Ekadashi, Purnima, Pradosham)

Best Time (Muhurta)

Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Evening Dusk (Sandhya)

Sacred Offerings

Ghee lamp (Deepa), Incense (Dhoopa), Fresh flowers & Water offering

Spiritual Benefits (Phalashruti)
  • Peace of mind, spiritual upliftment, and harmonious energy in the home
Chanting Practice:Sing together with family at the conclusion of evening worship while offering a circular light flame.

पृष्ठभूमि

यो आरती हिन्दु धर्मको एक भक्तिपूर्ण भजन हो जो भगवान रामको प्रशंसामा गाइन्छ, जो वैष्णव परम्पराका एक प्रमुख देवता हुन्। यो आरतीको व्यापक परम्पराको हिस्सा हो, जसमा देवताको अगाडि बत्ती बाल्ने र भजन गाउने अनुष्ठान हुन्छ, जो सामान्यतया मन्दिर र घरहरूमा गरिन्छ। यो भजन परम्परागत रूपमा १३औँ शताब्दीका महाराष्ट्रका सन्त-कवि नामदेवलाई श्रेय दिइन्छ, तर यो श्रेय ऐतिहासिक रूपमा निश्चित नभई भक्ति परम्पराको हिस्सा हो। यो प्रायः साँझको पूजा वा राम नवमी जस्ता रामलाई समर्पित अवसरहरूमा गाइन्छ, र उत्तर भारत र राम परम्पराका भक्तहरूमा लोकप्रिय छ। पदहरूले आरती अनुष्ठानको वर्णन गर्दछ, राम र उनकी पत्नी सीताको प्रशंसा गर्दछ, र उनका दिव्य कार्यहरू, जस्तै राक्षसहरूको विनाश र भक्तहरूको रक्षा, वर्णन गर्दछ, प्रत्येक पदले अनुष्ठानको एक चरण चिन्हित गर्दछ।

के तपाईं जान्नुहुन्छ?

आरतीको अर्थ

आरती हिन्दू भक्तिमा देवताको सम्मानमा दीप, धूप र भजनसहित गरिने एक प्राचीन परम्परा हो। यो गीत विशेषगरी भगवान् राम र उनकी पत्नी सीताको स्तुतिमा गाइन्छ, जसले खराबीमाथि राम्रोपनको विजयको प्रतीक हो।

पहिलो आरतीको कथा

पहिलो पङ्क्तिमा भनिएको छ कि गोपाल (कृष्ण) ले काली नाग (कालिया नाग) लाई पराजित गरी पुष्प (फूल) को माला ल्याए। यो कथा भागवत पुराणको प्रसिद्ध प्रसङ्ग हो, जहाँ कृष्णले यमुना नदीको विषालु नागलाई नियन्त्रण गरेर सबैको रक्षा गरेका थिए।

दोस्रो आरतीको सन्दर्भ

देवकी नन्दन भनेर कृष्णलाई सम्बोधन गरिएको छ, किनकि उनी देवकीका छोरा थिए। यहाँ 'कंस निकन्दन' भन्नुको अर्थ कंस (कृष्णका मामा र अत्याचारी राजा) को विनाश गर्ने हो, जसले भक्तहरूलाई उद्धार गर्ने कृष्णको भूमिकालाई जोड दिन्छ।

तीस्रो आरतीको महिमा

यस पङ्क्तिमा राम र सीतालाई रत्नजडित सिंहासनमा विराजमान भएको वर्णन गरिएको छ, जसले तीनै लोक (स्वर्ग, पृथ्वी र पाताल) लाई मोहित पार्छ। यो दृश्यले भगवान्को दिव्य सौन्दर्य र वैभवलाई चित्रण गर्छ, जुन भक्तहरूको लागि ध्यानको केन्द्र हो।

चौथो आरतीको दार्शनिक अर्थ

'चहुं युग पूजा' भन्नुको अर्थ सतयुग, त्रेतायुग, द्वापरयुग र कलियुग — चारै युगमा रामको पूजा हुने हो। साथै, 'देव निरंजन स्वामी और न दूजा' भनेर एकेश्वरवादलाई जोड दिइएको छ, जसले भगवान् नै एक मात्र सर्वोच्च शक्ति हुन् भन्ने सन्देश दिन्छ।

पाँचौं आरती र नामदेव

अन्तिम पङ्क्तिमा सन्त नामदेव (१३औँ शताब्दीका महाराष्ट्रका भक्त कवि) ले रामको यश गाएको उल्लेख छ। नामदेव भक्ति आन्दोलनका प्रमुख व्यक्तित्व थिए, जसले आफ्ना अभंग (भक्ति गीत) मार्फत राम र विष्णुको महिमा फैलाए, र यो आरती उनकै रचना मानिन्छ।

Rama का सम्पूर्ण स्तुति र पाठ

Rama

Rama का सबै पाठ हेर्नुहोस् →

हिन्दु धर्म बाट थप

सबै हेर्नुहोस्