ଅଚ୍ୟୁତଶତକମ୍

ବେଦାନ୍ତ ଦେଶିକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ। ତିରିଶି ଦେବତାଙ୍କର ପ୍ରଭୁ, ଆପଣା ଦାସମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସତ୍ୟନିଷ୍ଠ (ବିଶ୍ୱସ୍ତ), ଗରୁଡ଼ ନଦୀ କୂଳରେ ତମାଳ ବୃକ୍ଷ ସଦୃଶ, ଅହୀନ୍ଦ୍ରନଗରର ୌଷଧ ପର୍ବତରେ ଅନନ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହସ୍ତୀ ସଦୃଶ ଏବଂ ସ୍ଥିର ଜ୍ୟୋତି ସ୍ୱରୂପ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ଚରଣରେ ପ୍ରଣାମ।

ହେ ପ୍ରଭୁ, ଯିଏ ଆପଣା ଦାସମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସଦା ସତ୍ୟନିଷ୍ଠ! ସ୍ୱୟମ୍ଭୂ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ମନୋହର ବାଣୀରେ ସଜ୍ଜିତ ଏହି ସ୍ତୁତିକୁ, ପିଞ୍ଜରାର ଶୁକ ପରି ଏକ ବାଳକ ସଦୃଶ ମୁଁ ଗାନ କରୁଅଛି; କୃପା କରି ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ମୋ ଉପରେ ଆପଣଙ୍କ କରୁଣା ବର୍ଷଣ କରନ୍ତୁ।

ହେ ପ୍ରଭୁ, ଯିଏ ଆପଣା ଦାସମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସତ୍ୟସ୍ୱରୂପ! ସାଧାରଣ ଜଳ ଗଙ୍ଗାର ଧାରାରେ ମିଶି ପବିତ୍ର ହେଲା ପରି, ମୋର ଅଶୁଦ୍ଧ ବାଣୀ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତିରୂପୀ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଲୋକରେ ପବିତ୍ର ହୋଇଯାଉ।

ହେ ଦେବରାଜ! ପୂଜନୀୟ ବେଦସମୂହର ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଏହି ଅଜ୍ଞ କିମ୍ବା ବାଳକସୁଲଭ ସ୍ତୁତି ଆପଣଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ସଭାକୁ ଉଚିତ ଭାବେ ଅଲଙ୍କୃତ କରୁ।

ହେ ଅଚ୍ୟୁତ! ଆମ ଗୁରୁମାନଙ୍କ ଜିହ୍ୱାରୂପୀ ସିଂହାସନରେ ବିରାଜମାନ ହୋଇ, ପରମ ସତ୍ୟ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରି ଆପଣ ଆମର ଅଜ୍ଞାନତା ଦୂର କରନ୍ତି।

ହେ ଅଚ୍ୟୁତ! ଗଙ୍ଗାର ତରଙ୍ଗ ଉପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଆପଣ ଗୁରୁମାନଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଅନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଆସକ୍ତି ଓ ବିଦ୍ୱେଷରେ ମଳିନ ମନରେ ଆପଣ କ୍ଷଣମାତ୍ର ବି ରହନ୍ତି ନାହିଁ, ଯେପରି ହଂସ ପଙ୍କିଳ ଜଳରେ ବାସ କରେ ନାହିଁ।

ହେ ଶରଣାଗତବତ୍ସଳ ପ୍ରଭୁ! ଆପଣ କେବଳ ଶାସ୍ତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ହିଁ ଜ୍ଞେୟ ହୋଇଥିଲେ ବି, ଆପଣଙ୍କ ମହିମା ଗୋପୀମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ପ୍ରକଟିତ ହୋଇଥିଲା। ଭକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୃଦୟ ପାଇଁ ଆପଣ ସୁଲଭ, କିନ୍ତୁ ସଂଶୟାତ୍ମାମାନଙ୍କଠାରୁ ବହୁ ଦୂରରେ ରହନ୍ତି।

ହେ ଶରଣାଗତଙ୍କ ପ୍ରତି ସତ୍ୟନିଷ୍ଠ ପ୍ରଭୁ! ସମସ୍ତ ଦୋଷମୁକ୍ତ, ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ସ୍ୱରୂପ ଏବଂ ତିନି ପ୍ରକାର ସୀମା (ଦେଶ, କାଳ ଓ ବସ୍ତୁ)ରୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱରେ ଥିବା ଆପଣଙ୍କ ମହିମା ଶହ ଶହ ଉପନିଷଦ ଦ୍ୱାରା ଗାନ କରାଯାଏ।

ହେ ନିଷ୍କଳଙ୍କ ଜ୍ୟୋତିରେ ଦୀପ୍ତିମନ୍ତ ଅହୀନ୍ଦ୍ରନଗରର ପ୍ରଭୁ! ଆପଣ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି କିନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କୁ କେହି ସୃଷ୍ଟି କରିନାହିଁ; ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରନ୍ତି କିନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କୁ କେହି ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିନାହିଁ; ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କର ସଂହାର କରନ୍ତି କିନ୍ତୁ ଆପଣ କେବେ ହେଲେ ବିନଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ।

ହେ ଅଚ୍ୟୁତ! ଅଣୁଠାରୁ ବି ସୂକ୍ଷ୍ମ ହୋଇଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା, ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱକୁ ଧାରଣ କରିବାର ଆପଣଙ୍କ ଶକ୍ତି ଅନନ୍ତ। ତେଣୁ, ଆପଣ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବସ୍ତୁରେ ବ୍ୟାପ୍ତ ଏବଂ ସର୍ବତ୍ର ଅପ୍ରତିହତ ବୋଲି ଶ୍ରୁତ ହୁଏ।

ହେ ଅଚ୍ୟୁତ! ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଧାରଣ, ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ ସ୍ୱାମିତ୍ୱ କରିବାର ନିୟମରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୋଇ, ଆପଣ ସମସ୍ତ ଶରୀରର ଆତ୍ମା (ସର୍ବତନୁ)। କାରଣ ଓ କାର୍ଯ୍ୟର ବିଭିନ୍ନ ରୂପରେ ନିଜକୁ ପ୍ରକାଶ କରି ଆପଣ ଏକାକୀ ହିଁ ସର୍ବସ୍ୱ ବୋଲି ବେଦରେ ଶୁଣାଯାଏ।

ହେ ଅଦ୍ଭୁତ ଶକ୍ତିଧର ଅଚ୍ୟୁତ! ପୁରୁଷ (ଜୀବାତ୍ମା) ଓ ପ୍ରକୃତିକୁ ଆପଣଙ୍କ ଶରୀର କରି ଆପଣ ଏହି ଜଗତର ଉପାଦାନ କାରଣ ହୁଅନ୍ତି। ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ନିଜର ଦିବ୍ୟ ସଂକଳ୍ପ ଦ୍ୱାରା ଆପଣ ଏହାର ନିମିତ୍ତ କାରଣ ମଧ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି।

ହେ ଅଚ୍ୟୁତ! ବିଭିନ୍ନ ଗୁଣଯୁକ୍ତ ବିହନର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଜଳ ଯେପରି ସାଧାରଣ କାରଣ, ଆପଣଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ଲୀଳା ସୃଷ୍ଟିର ସାଧାରଣ କାରଣ। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସ୍ଥାବର ବସ୍ତୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କର ଭିନ୍ନତା ସେମାନଙ୍କ ନିଜ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୁଏ।

ହେ ଅଚ୍ୟୁତ! ସମସ୍ତ ପୁରୁଷ ଆପଣଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଏବଂ ସମସ୍ତ ନାରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ରୂପ। ଆପଣ ଦୁହିଁଙ୍କଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କେହି ନାହାନ୍ତି। ସ୍ୱୟଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଯେତେବେଳେ ଆପଣଙ୍କର, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ କଥା ଆଉ କ’ଣ କହିବା!

ହେ ପ୍ରଭୁ! ସତ୍ୟରେ ଆପଣଙ୍କ ସମାନ କିମ୍ବା ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କେହି ନାହାନ୍ତି। ଆପଣ ଏକାକୀ ହିଁ ସମସ୍ତ ଲୋକର ଶରଣସ୍ଥଳ। ଏହାହିଁ ଜ୍ଞାନର ସାର। ଏହା ବୁଝିବା ପରେ, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରିବା ନିରର୍ଥକ।

ହେ ଫଣୀନ୍ଦ୍ରପୁରର ପ୍ରଭୁ (ଦେବନାଥ)! ଆପଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପରି ପ୍ରମୁଖ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅଲଙ୍ଘନୀୟ ଶକ୍ତି ବହନ କରେ। ଆପଣ ଯାହାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କଠାରେ ଏହାର ଫଳ ସ୍ପଷ୍ଟ ଏବଂ ପ୍ରଚୁର ଭାବରେ ପ୍ରକାଶ ପାଏ।

ହେ ଦାସସତ୍ୟ (ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସଦା ସତ୍ୟନିଷ୍ଠ)! ସମସ୍ତ ନିୟମ ଓ କର୍ମକାଣ୍ଡ ଆପଣଙ୍କୁ ହିଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି କରାଯାଏ। ଶ୍ରାଦ୍ଧ କର୍ମରେ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଧ୍ୟାନ ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ରୀକୃତ ଅନ୍ନ ଦେବତାମାନେ ଆପଣଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ହିଁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।

ହେ ଅଚ୍ୟୁତ! ଏହିପରି ପୂଜିତ ହୋଇ ଆପଣ ଯଦି ପରମଧାମରେ ସଦା ବିରାଜମାନ ନ ଥାଆନ୍ତେ, ତେବେ ବିଭିନ୍ନ କଳ୍ପରେ କରାଯାଇଥିବା କର୍ମର ଫଳ କିଏ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତା?

ହେ ନତାସତ୍ୟ (ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରୁଥିବା ଭକ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ସତ୍ୟନିଷ୍ଠ)! ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣଲତା ସଦୃଶ ଶ୍ରୀଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ, ଆପଣ କଳ୍ପବୃକ୍ଷ ପରି ସମସ୍ତ ମନୋକାମନା ପୂରଣ କରନ୍ତି ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ଶୀତଳ ଛାୟାରେ ତ୍ରିଭୁବନର ତ୍ରିବିଧ ତାପ ଦୂର କରନ୍ତି।

ହେ ନତାସତ୍ୟ! ଆପଣ ଏକାକୀ ହିଁ ସମସ୍ତ ଆଗମ (ଶାସ୍ତ୍ର)ର ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ, ସକଳ ଦେବତାଙ୍କ ଅନ୍ତରାତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଫଳଦାତା ଏବଂ ସମଗ୍ର ମାନବଜାତି ପ୍ରତି ପ୍ରକୃତରେ ସମଭାବାପନ୍ନ।

ଏହିପରି, ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ସମଭାବାପନ୍ନ, ସତ୍ୟରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଏବଂ ନିତ୍ୟ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେ ଦାସସତ୍ୟ...