अजितशान्त्योः नमस्कारः
जैनस्तोत्रम्
इदं जैनभक्तिस्तोत्रम् यत् तीर्थङ्करौ अजितशान्ती पुनः पुनः नमति, तयोः अगण्यगुणान् प्रशंसति, संसारसागरोत्तरणाय साहाय्यं च याचते।
पद्यानि
भक्त्या नमामि परमजिनयुगलम् अजितशान्ती, यौ भवसागरतारणनौका भूतानाम्।
श्लोकः 1
अजिताय जिनेन्द्राय जिनश्रेष्ठाय अगण्यगुणनिलयाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि ते देवराजस्तुताय।
श्लोकः 2
शान्तये जिनश्रेष्ठाय देवमानवगन्धर्वपूजिताय महाभागाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि ते देवराजस्तुताय।
श्लोकः 3
अजिताय जिनेन्द्राय जिनश्रेष्ठाय अगण्यगुणनिलयाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि परमजिनवृषभाय।
श्लोकः 4
शान्तये जिनश्रेष्ठाय देवमानवगन्धर्वपूजिताय महाभागाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि परमजिनवृषभाय।
श्लोकः 5
अजिताय जिनेन्द्राय जिनश्रेष्ठाय अगण्यगुणनिलयाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि देवोत्तमपूजिताय।
श्लोकः 6
शान्तये जिनश्रेष्ठाय देवमानवगन्धर्वपूजिताय महाभागाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि देवोत्तमपूजिताय।
श्लोकः 7
अजिताय जिनेन्द्राय जिनश्रेष्ठाय अगण्यगुणनिलयाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि जिनवराय परमवृषभाय।
श्लोकः 8
शान्तये जिनश्रेष्ठाय देवमानवगन्धर्वपूजिताय महाभागाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि जिनवराय परमवृषभाय।
श्लोकः 9
अजिताय जिनेन्द्राय जिनश्रेष्ठाय अगण्यगुणनिलयाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि जिनवराय परमवृषभाय।
श्लोकः 10
शान्तये जिनश्रेष्ठाय देवमानवगन्धर्वपूजिताय महाभागाय संसारसागरतारणप्लवाय — नमामि जिनवराय परमवृषभाय।
श्लोकः 11
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
प्रतिदिनं अथवा शुभतिथौ
ब्राह्मे मुहूर्ते सन्ध्याकाले च
घृतदीपः, धूपः, शुद्धपुष्पं, जलं च
- मानसिकशान्तिः, आत्मोन्नतिः, मङ्गलमयवातावरणम्
पृष्ठभूमिः
इदं स्तोत्रं जैनपरम्परायाः आगच्छति, या चतुर्विंशतिं तीर्थङ्करान् पूजयति — तान् प्रबुद्धाध्यात्मिकगुरून् ये जन्ममृत्युसागरं तीर्त्वा परेभ्यः मोक्षमार्गं दर्शयन्ति। श्लोकाः प्राकृतभाषायाम् सन्ति, या जैनशास्त्रैः सह निकटसम्बन्धा प्राचीनभाषा। परम्परया, इदं स्तोत्रं (काव्यात्मकप्रशंसागीतम्) जैनैः दैनिकप्रार्थनायाम् पवित्रदिनेषु वा तीर्थङ्करौ अजितशान्ती संमानयितुं तयोः आशीर्वादं च आध्यात्मिकोन्नतये याचितुम् पठ्यते। लेखकः अज्ञातः, किन्तु इदं जैनभक्तिसाहित्यस्य सुस्थापितविधायाम् अन्तर्भवति।
अस्य पाठस्य विषये
रचयिता: Acharya Nandisena
ज्ञातव्य-विशेषः
त्रयस्तीर्थङ्कराः
इदं स्तोत्रं वर्तमानकल्पे प्रथमद्वितीयषोडशजिनान् ऋषभनाथं (वृषभमिति प्रसिद्धम्) अजितनाथं शान्तिनाथं च वन्दते। जैनधर्मे तीर्थङ्करः स जन्ममरणचक्रं विजित्य मोक्षमार्गं दर्शयति आध्यात्मिकगुरुः।
जिनानां भाषा
श्लोकाः अर्धमागधीप्राकृतभाषायाम् रचिताः, या प्राचीनभारतीयभाषा प्रथमजैनागमैः सह निकटसम्बद्धा। प्राकृतम् चितम् यतस्तीर्थङ्कराः जनसाधारणभाषायाम् उपदिष्टवन्तः इति मन्यते, तेषां मूलोपदेशं प्रतिबिम्बयितुम्।
नौकायाः उपमा
पुनरावर्तमानः पदवाक्यः “भव-सायर-तारण-मत्तणो” (भवसागरतरणमत्तणः) इत्यस्य अर्थः “भवसागरतरणनौका”। जैनविचारे संसारः (जन्ममरणचक्रम्) प्रायः विशालभयानकसागरोपमितः, जिनाः च तत् तरीतुं साधनं ददते करुणामार्गदर्शकाः।
भक्तिसंरचना
स्तोत्रे एकादश श्लोकाः सन्ति, प्रत्येकः श्लोकः त्रिजिनेभ्यः नमस्कारः (नमो, नमामि, पण्णामि)। भिन्नक्रमेण तेषां नाम्नां पुनरावृत्तिः जैनस्तोत्रेषु सामान्यतन्त्रम्, यस्य ध्येयं एकाग्रतां गाढीकर्तुं नाम्नः शक्त्या पुण्यं च उत्पादयितुम्।
जैनधर्मःतः अधिकम्
सर्वं पश्यतसम्बद्धशिक्षाः
सैव शिक्षा, विविधपरम्परासु प्रतिध्वनिता
