ಶ್ರೀ ರಾಮಚಂದ್ರ ಕೃಪಾಲು ಭಜು ಮನ
ಇದು ತುಳಸೀದಾಸರು ರಚಿಸಿದ ಒಂದು ಭಕ್ತಿಗೀತೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀರಾಮನ ಅದ್ಭುತ ಸೌಂದರ್ಯ, ಅವನ ದಯೆ ಮತ್ತು ದುಷ್ಟರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭಕ್ತರು ಇದನ್ನು ಪಠಿಸುವುದರಿಂದ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ರಾಮನ ಕೃಪೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.
ಶ್ಲೋಕಗಳು
ಓ ಮನವೇ, ಭವಬಂಧನದ ಭಯಂಕರವಾದ ದುಃಖವನ್ನು ಹರಣ ಮಾಡುವ ಶ್ರೀರಾಮಚಂದ್ರನನ್ನು ಭಜಿಸು. ಅವರು ಹೊಸದಾಗಿ ಅರಳಿದ ಕಮಲದಂತಹ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳವರು, ಕಮಲದ ಮುಖವುಳ್ಳವರು, ಕಮಲದಂತಹ ಕೈಗಳುಳ್ಳವರು, ಮತ್ತು ಕಮಲದಂತೆ ಕೆಂಪಾದ ಪಾದಗಳುಳ್ಳವರು.
ಶ್ಲೋಕ 1
ಅವರ ಸೌಂದರ್ಯವು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಮನ್ಮಥರ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನೂ ಮೀರಿದ್ದು, ಅಪರಿಮಿತವಾಗಿದೆ; ಹೊಸದಾಗಿ ಅರಳಿದ ನೀಲಕಮಲದಂತೆ ಸುಂದರವಾಗಿದೆ. ಅವರ ಕಾಯದ ಮೇಲಿನ ಪೀತಾಂಬರವು ಮಿಂಚಿನ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಶೋಭಿಸುತ್ತಿದೆ; ಪವಿತ್ರರಾದ ಆ ಜನಕಾತ್ಮಜೆಯ ಪತಿಯನ್ನು ನಾನು ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಶ್ಲೋಕ 2
ದೀನರ ಬಂಧುವೂ, ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವವನೂ, ದಾನವ ಮತ್ತು ದೈತ್ಯ ವಂಶಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮೂಲ ಮಾಡುವವನೂ, ರಘುಕುಲದ ನಂದನನೂ, ಆನಂದದ ಆಕರನೂ, ಕೋಸಲ ದೇಶದ ಚಂದ್ರನಂತಿರುವವನೂ, ದಶರಥನ ಪುತ್ರನೂ ಆದ ಆ ರಾಮನನ್ನು ಭಜಿಸು.
ಶ್ಲೋಕ 3
ಅವರು ಶಿರದಲ್ಲಿ ಕಿರೀಟ, ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಕುಂಡಲ, ಹಣೆಯಲ್ಲಿ ತಿಲಕ ಮತ್ತು ಸುಂದರವಾದ ಉದಾರವಾದ ಅಂಗಾಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆಜಾನುಬಾಹುಗಳುಳ್ಳ ಅವರು ಬಿಲ್ಲು ಮತ್ತು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಖರ ಮತ್ತು ದೂಷಣರನ್ನು ಜಯಿಸಿದವರು.
ಶ್ಲೋಕ 4
ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಹೇಳುವ ತುಳಸೀದಾಸನು, ಶಂಕರ, ಶೇಷ ಮತ್ತು ಮುನಿಗಳ ಮನಸ್ಸನ್ನು ರಂಜಿಸುವ ಆ ರಾಮನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾನೆ. ಓ ಪ್ರಭೋ, ನನ್ನ ಹೃದಯರೂಪೀ ಕಮಲದಲ್ಲಿ ನಿವಾಸ ಮಾಡು; ಕಾಮ ಮೊದಲಾದ ದುಷ್ಟ ಸಮೂಹವೆಂಬ ಕಲ್ಮಶವನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡುವವನೇ.
ಶ್ಲೋಕ 5
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
ಪ್ರತಿದಿನ ಅಥವಾ ಶುಭ ತಿಥಿಗಳಲ್ಲಿ (ಏಕಾದಶಿ, ಹುಣ್ಣಿಮೆ)
ಬ್ರಹ್ಮ ಮುಹೂರ್ತ (ಮುಂಜಾನೆ 4 - 6) ಅಥವಾ ಸಂಧ್ಯಾ ಸಮಯ
ತುಪ್ಪದ ದೀಪ, ಧೂಪ, ತಾಜಾ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ನೈವೇದ್ಯ
- ಮನಃಶಾಂತಿ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಉನ್ನತಿ ಮತ್ತು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿ
ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಈ ಭಜನೆಯು ರಾಮನ ಕುರಿತಾದ ವಿಶಾಲ ಹಿಂದೂ ಭಕ್ತಿ ಪರಂಪರೆಗೆ ಸೇರಿದ್ದು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ರಾಮ ಭಕ್ತಿ ಚಳುವಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಇದನ್ನು ಬೆಳಗಿನ ಅಥವಾ ಸಂಜೆಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಹಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ರಾಮ ಭಕ್ತರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕವಿ ತುಳಸೀದಾಸರು ತಮ್ಮ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ರಾಮಚರಿತಮಾನಸಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು; ಈ ಭಜನೆಯು ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ ರಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ. ಪಠ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಇದು ತುಳಸೀದಾಸರ ವಿನಯ ಪತ್ರಿಕಾ ಕೃತಿಯ ಒಂದು ಪದ್ (ಸಾಮಾನ್ಯ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಖ್ಯೆ 45) ಆಗಿದ್ದು, ಹರಿಗೀತಿಕಾ ಛಂದಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಕೃತ ಮಿಶ್ರಿತ ಜನಭಾಷೆಯ ಪದ್ಯವಾಗಿ ರಚಿತವಾಗಿದೆ; ಇದು ರಾಮಚರಿತಮಾನಸದ ಭಾಗವಲ್ಲ.
ಈ ಪಠ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ
ರಚಿಸಿದವರು: Goswami Tulsidas · Medieval Bhakti Poet-Saint · 16th century, Awadh & Varanasi (North India)
A Sanskrit and Awadhi poet-saint best known for the Ramcharitmanas, his Awadhi retelling of the Ramayana. Tradition holds he faced years of hardship and wandering before settling in Varanasi, where he composed most of his other major works, including the Hanuman Chalisa and Vinaya Patrika, as devotional offerings to Rama and Hanuman.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತಾ?
ರಚನೆಕಾರ ಮತ್ತು ಕಾಲ
ಈ ಭಜನೆಯನ್ನು 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಕವಿ-ಸಂತ ತುಳಸೀದಾಸರು ಅವಧಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದರು; ಇದು ಹಿಂದಿಯ ಒಂದು ಉಪಭಾಷೆ. ತುಳಸೀದಾಸರು ತಮ್ಮ ರಾಮಾಯಣ ಪುನರ್ರಚನೆಯಾದ ರಾಮಚರಿತಮಾನಸಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು; ಅದು ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಭಕ್ತಿ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು.
ಛಂದಸ್ಸಿನ ರಚನೆ
ಈ ಪದ್ಯಗಳು ‘ಹರಿಗೀತಿಕಾ’ ಎಂಬ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಛಂದಸ್ಸನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ; ನಿಗದಿತ ಪ್ರಾಸ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಲಯಬದ್ಧ ರಚನೆಯೊಂದಿಗೆ. ಈ ರಚನೆಯು ಭಜನೆಯನ್ನು ರಾಗದಲ್ಲಿ ಪಠಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಹಾಡಲು ಸೂಕ್ತವಾಗಿಸುತ್ತದೆ.
ದೈವಿಕ ಸೌಂದರ್ಯದ ಚಿತ್ರಣ
ಮೊದಲೆರಡು ಪದ್ಯಗಳು ರಾಮನ ಕಣ್ಣು, ಮುಖ, ಕೈಗಳು ಮತ್ತು ಪಾದಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲು ಕಮಲದ ಉಪಮೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಎರಡನೆಯ ಪದ್ಯವು ಅವನ ಸೌಂದರ್ಯವು ಕಾಮದೇವ (ಕಂದರ್ಪ) ನನ್ನೂ ಮೀರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ; ರಾಮನ ಮೋಹಕತೆ ಅಪರಿಮಿತವಾಗಿದ್ದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೋಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಮೀರಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ.
ವೀರ ಕಾರ್ಯಗಳು
ನಾಲ್ಕನೆಯ ಪದ್ಯವು ರಾಮನು ರಾಕ್ಷಸರಾದ ಖರ ಮತ್ತು ದೂಷಣರ ಮೇಲೆ ಗೆದ್ದ ವಿಜಯವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ — ಇದು ರಾಮಾಯಣದ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಸಂಗ; ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ವಿಶಾಲ ರಾಕ್ಷಸ ಸೇನೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾನೆ. ‘ಆಜಾನು ಭುಜ’ (ಮೊಣಕಾಲಿನವರೆಗೆ ತಲುಪುವ ತೋಳುಗಳು) ಎಂಬ ಪದವು ಭಾರತೀಯ ಪ್ರತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ವೀರನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.
ಅಂತಿಮ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ
ಕೊನೆಯ ಪದ್ಯವು ತುಳಸೀದಾಸರ ನೇರ ಮನವಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: ರಾಮನು ‘ಹೃದಯ ಕಮಲ’ದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಕಾಮದಂತಹ ಒಳ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇದು ವೈಯಕ್ತಿಕ, ಹೃದಯಪೂರ್ವಕ ಶರಣಾಗತಿ ಮತ್ತು ಅಂತರಂಗದ ಶುದ್ಧೀಕರಣದ ಮೇಲೆ ಭಕ್ತಿ ಪರಂಪರೆ ಇಟ್ಟಿರುವ ಒತ್ತನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.
Rama
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ನಿಂದ ಇನ್ನಷ್ಟು
ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನೋಡಿಸಂಬಂಧಿತ ಬೋಧನೆಗಳು
ಅದೇ ಬೋಧನೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಾದ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ