Bharat Devotion
Embroidered artwork for Туласи-упанишада: Священное почитание Туласи: Embroidered Om symbol above a brass diya, marigolds and a temple spire at sunrise

Туласи-упанишада

Священное почитание Туласи

Туласи-упанишада

Священное почитание Туласи

Это священный текст, прославляющий растение туласи (базилик) как божественное воплощение, дарующее очищение от грехов, здоровье и освобождение. Он содержит молитвы, правила почитания и обещания благ для тех, кто с почтением относится к туласи.

Стихи

туласйупанишат
Tulasyupanishat

Стих 1

адха туласйупанишадам̣ вйа̄кхйа̄сйа̄мах̣ на̄рада р̣ших̣
Atha tulasyupanishadam vyakhyasyamah | Narad rishih |

Стих 2

атхарва̄н̇гира̄ш́чхандах̣ амр̣та̄ туласӣ дэвата̄
Atharvangirash-chhandah | Amrita tulasi devata |

Стих 3

судха̄бӣджам васудха̄ ш́актих̣ на̄ра̄йан̣ах̣ кӣлакам
Sudhabijam | Vasudha shaktih | Narayanah keelakam |

Стих 4

ш́йа̄ма̄м̣ ш́йа̄мавапурдхара̄м̣ р̣ксварӯпа̄м̣ йаджурманасам̣ брахма̄тхарвапра̄н̣а̄м̣ калпахаста̄м̣ пура̄н̣апат̣хита̄м̣ амр̣тодбхава̄м̣ амр̣тарасаман̃джарӣм̣ ананта̄м̣ анантарасабхогада̄м̣ ваишн̣авӣм̣ вишн̣уваллабха̄м̣ мр̣тйуджанманибархин̣ӣм̣ дарш́ана̄тпа̄пана̄ш́инӣм̣ спарш́ана̄тпа̄ванӣм̣ абхивандана̄д рогана̄ш́инӣм̣ сэвана̄т мр̣тйуна̄ш́инӣм̣ ваикун̣т̣ха̄рчана̄т випаддхантрӣм̣, бхакшан̣а̄т вайунапрада̄м̣ , пра̄дакшин̣йа̄т да̄ридрйана̄ш́инӣм̣, мӯламр̣ллэпана̄т маха̄па̄пабхан̃джинӣм̣ гхра̄н̣атарпан̣а̄т антармалана̄ш́инӣм̣ йа эвам̣ вэда са ваишн̣аво бхавати
Shyamam shyamavapurdharam rikswarupam yajurmanasam brahma-tharvapranam Kalpahastam puranapathitam amritodbhavam amritarasamanjarim anantam Anantarasabhogadam vaishnavim vishnuvallabham mrityujanmanibarhinim Darshanat-papanashinim sparshanat-pavanim abhivandanad roganashinim sevanat Mrityunashinim vaikuntharchanat vipaddhantrim, bhakshanat vayunapradam, Pradakshinyat daridryanashinim, mulamrillepanat mahapapabhanjinim Ghranatarpanat antarmalanashinim ya evam veda sa vaishnavo bhavati |

Стих 5

вр̣тха̄ на чхиндйа̄т др̣шт̣ва̄ прадакшин̣ам̣ курйа̄т два̄даш́йа̄м̣ на спр̣ш́эт парван̣и на вичинвэт йади вичанвати са вишн̣уха̄ бхавати ш́рӣ туласйаи сва̄ха̄ вишн̣уприйа̄йаи сва̄ха̄ амр̣та̄йаи сва̄ха̄
Vritha na chhindyat | Drishtva pradakshinam kuryat | Dwadashyam na sprishet | Parvani na vichinvet | Yadi vichanvati sa vishnuha bhavati | Shri tulasyai swaha | Vishnupriyayai swaha | Amritayai swaha |

Стих 6

ш́рӣ туласйаи видмахэ вишн̣уприйа̄йаи дхӣмахи танно амр̣та̄ прачодайа̄т
Shri tulasyai vidmahe vishnupriyayai dhimahi | Tanno amrita prachodayat |

Стих 7

амр̣тэ'мр̣тарӯпа̄'си амр̣татвапрада̄йини твам̣ ма̄муддхара сам̣са̄ра̄т кшӣраса̄гара канйакэ 1
Amrite amritarupa asi amritatvapradayini | Tvam mamuddhar samsarat kshirasagar kanyake || 1

Стих 8

ш́рӣсакхи твам̣ сада̄нандэ мукундасйа сада̄ прийэ варада̄бхайахаста̄бхйа̄м̣ ма̄м̣ вилокайа дурлабхэ 2
Shrisakhi tvam sadanande mukundasya sada priye | Varadabhayahastabhyam mam vilokaya durlabhe || 2

Стих 9

авр̣кшавр̣кшарӯпа̄'си вр̣кшатчам̣ мэ вина̄ш́айа туласйатуларӯпа̄'си тула̄кот̣инибхэ'джарэ 3
Avrikshavriksharupa asi vrikshatvam me vinashay | Tulasyatularupa asi tulakotinibhe ajare || 3

Стих 10

атулэ тваттула̄йа̄м̣ хи харирэко'сти на̄нйатха̄ твамэва джагата̄м̣ дха̄трӣ твамэва вишн̣уваллабха̄ 4
Atule tvattulayam hi harireko asti nanyatha | Tvameva jagatam dhatri tvameva vishnuvallabha || 4

Стих 11

твамэва сурасам̣сэвйа̄ твамэва мокшада̄йинӣ тваччха̄йа̄йа̄м̣ васэллакшмӣх̣ тчанмӯлэ вишн̣уравйайах̣ саманта̄д дэвата̄х̣ сарва̄х̣ сиддхача̄ран̣апаннага̄х̣ 5
Tvameva surasamsevya tvameva mokshadayini | Tvachhayayam vasellakshmih tvanmule vishnuravyayah | Samantad devatah sarvah siddhacharanapannagah || 5

Стих 12

йанмӯлэ сарватӣртха̄ни йанмадхйэ брахма дэвата̄х̣ йадайрэ вэдаш́а̄сра̄н̣и туласӣм̣ та̄м̣ нама̄мйахам 6
Yanmule sarvatirthani yanmadhye brahma devatah | Yadagre vedashastrani tulasim tam namamyaham || 6

Стих 13

туласи ш́рӣсакхи ш́убхэ па̄паха̄рин̣и пун̣йадэ намастэ на̄раданутэ на̄ра̄йан̣аманах̣ прийэ 7
Tulasi shrisakhi shubhe papaharini punyade | Namaste naradanute narayanamanah priye || 7

Стих 14

брахма̄нанда̄ш́русан̃джа̄тэ вр̣нда̄вананива̄сини сарва̄вайасампӯрн̣э амр̣топанишадрасэ 8
Brahmanandashrusanjate vrindavannivasini | Sarvavayavasampurne amritopanishadrase || 8

Стих 15

твам̣ ма̄муддхара калйа̄н̣и маха̄па̄па̄бдхидустара̄т сарвэша̄мапи па̄па̄на̄м̣ пра̄йаш́читтам̣ твамэва хи дэва̄на̄м̣ ча р̣шӣн̣а̄м̣ ча питр̣̄н̣а̄м̣ твам̣ сада̄ прийа̄ 9
Tvam mamuddhar kalyani mahapapadbhidustarat | Sarveshamapi papanam prayashchittam tvameva hi devanam cha rishinam cha pitrinam tvam sada priya || 9

Стих 16

вина̄ ш́рӣтуласӣм̣ випра̄ йэ'пи ш́ра̄ддхам̣ пракурватэ вр̣тха̄ бхавати таччхра̄ддхам̣ питр̣̄н̣а̄м̣ нопагаччхати 10
Vina shritulasim vipra ye api shraddham prakurvate | Vritha bhavati tachhraddham pitrinam nopagachhati || 10

Стих 17

туласӣпатрамутср̣джйа йади пӯджа̄м̣ кароти ваи а̄сурӣ са̄ бхавэтпӯджа̄ вишн̣упрӣтикарӣ на ча 11
Tulasipatramutsrijya yadi pujam karoti vai | Aasuri sa bhavetpuja vishnupreetikari na cha || 11

Стих 18

йаджн̃ам̣ да̄нам̣ джапам̣ тӣртхам̣ ш́ра̄ддхам̣ ваи дэвата̄рчанам тарпан̣ам̣ ма̄рджанам̣ ча̄нйанна курйа̄т туласӣм̣ вина̄ 12
Yagyam danam japam tirtham shraddham vai devatarchanam | Tarpanam marjanam chanyanna kuryat tulasim vina || 12

Стих 19

туласӣда̄руман̣ибхирджапах̣ сарва̄ртхаса̄дхаках̣ эвам̣ на вэда йах̣ каш́чит са випрах̣ ш́вапача̄дхамах̣ 13
Tulasidarumani-bhirjapah sarvarthasadhakah | Evam na veda yah kashchit sa viprah shvapachadhamah || 13

Стих 20

итйа̄ха бхагава̄н брахма̄н̣ам̣ на̄ра̄йан̣ах̣ ,брахма̄ на̄радасанака̄дибхйах̣, санака̄дайо вэдавйа̄са̄йа, вэдавйа̄сах̣ ш́ука̄йа, ш́уко ва̄мадэва̄йа, ва̄мадэво мунибхйах̣ , мунайо манубхйах̣ прочух̣
Ityaha bhagavan brahmanam narayanah, brahma naradasanakadibhyah, Sanakadayo vedavyasaya, vedavyasah shukaya, shuko vamadevaya, vamadevo Munibhyah, munayo manubhyah prochuh |

Стих 21

йа эвам̣ вэда, са срӣхатйа̄йа̄х̣ прамучйатэ, са вӣрахатйа̄йа̄х̣ прамучйатэ, са брахмахатйа̄йа̄х̣ прамучйатэ, са маха̄бхайа̄т прамучйатэ, са маха̄дух̣кха̄тпрамучйатэ, дэха̄нтэ ваикун̣т̣хамава̄пноти ваикун̣т̣хамава̄пноти итйупанишат (ваишн̣ава-упанишадах̣)
Ya evam veda, sa strihatyayah pramuchyate, sa veerahatyayah pramuchyate, Sa brahmahatyayah pramuchyate, sa mahabhayat Pramuchyate, sa mahaduhkhat pramuchyate, dehante vaikunthamavapnoti Vaikunthamavapnoti | Ityupanishat | (Vaishnava-upanishadah)

Стих 22

ити туласйупанишат сама̄пта̄
Iti tulasyupanishat samapta |

Стих 23

Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)

Auspicious Day

Friday (Shukrawar) & Purnima (Full Moon)

Best Time (Muhurta)

Evening Sandhya (Dusk / Deepa Lighting Time)

Sacred Offerings

Pink Lotus, Kheer, Panchamrit, Kumkum & Ghee Lamp

Spiritual Benefits (Phalashruti)
  • Abundance (Dhana-Dhanya), household harmony, and spiritual purity

Предыстория

Туласи-упанишада — это поздняя вайшнавская упанишада, приписываемая традиции Атхарваведы. Она прославляет священное растение туласи (базилик), почитаемое как воплощение богини Вринды и особенно любимое Вишну/Нараяной. Текст используется в ежедневной практике почитания туласи, при поклонении в храмах и дома, а также при чтении в благоприятные дни, связанные с Вишну. В ней описываются правила обращения с растением, его духовные свойства и обещание освобождения (мокши) тем, кто почитает его с верой.

Знаете ли вы?

Название и происхождение

«Туласи-упанишада» — это небольшая упанишада, входящая в состав «Атхарваведы» и посвящённая священному растению туласи (базилик тонкоцветный). В отличие от большинства упанишад, которые говорят о высшем Брахмане, эта прославляет туласи как богиню, супругу Вишну, и даёт практические наставления о её почитании.

Божественное происхождение туласи

Согласно тексту, туласи родилась из амриты (нектара бессмертия) и потому зовётся Амритой. Она описывается как воплощение четырёх Вед: её тело — Ригведа, разум — Яджурведа, жизненная сила — Атхарваведа. Такое отождествление с Ведами делает её не просто растением, а источником всего священного знания.

Ритуальные предписания

Упанишада содержит строгие правила: туласи нельзя срезать без необходимости, при виде её нужно совершать обход (прадакшина), а в дни двадаши (12-й лунный день) и парванов (переходные дни) нельзя даже прикасаться к ней. Нарушитель считается «убийцей Вишну». Также предписывается особый гайатри-мантр для туласи: «Шри Туласи видим, Вишну-прийе дхимахи…»

Чётки из туласи

В тексте говорится, что повторение мантр на чётках из дерева туласи (туласи-дару-мани) даёт исполнение всех желаний. Тот, кто не знает этой силы, считается худшим из невежд, даже если он брахман. Это подчёркивает исключительную важность туласи в вайшнавской практике.

Освобождение от грехов

Упанишада обещает, что тот, кто знает это учение, освобождается от страшных грехов: убийства женщины, воина, брахмана, а также от великого страха и страданий. В конце жизни такой человек достигает Вайкунтхи — обители Вишну. Эти обещания подчёркивают веру в очистительную силу туласи.

Цепь передачи

Текст завершается перечислением учителей: Нараяна (Вишну) передал знание Брахме, тот — Нараде и Санаке и другим, затем — Вьясе, Шуке, Вамадеве, мудрецам и, наконец, Ману. Это придаёт упанишаде авторитет древней и непрерывной традиции.

Полные молитвы и гимны для Lakshmi

Lakshmi

Все молитвы для Lakshmi →

Другие материалы из традиции Индуизм

Смотреть все