ধম্মপদৰ যমক বৰ্গ (দ্বৈত শ্লোক)

মনেই সকলো ধৰ্মৰ আগগামী; মনেই প্ৰধান, মনেই সৃষ্টিকৰ্তা। যদি অশুদ্ধ মনেৰে কোনোৱে কথা কয় বা কাম কৰে, তেন্তে দুখে তাক অনুসৰণ কৰে, যেনেকৈ গাড়ীৰ চকাই বলদৰ খুৰাৰ পিছে পিছে যায়।

মনেই সকলো ধৰ্মৰ আগগামী; মনেই প্ৰধান, মনেই সৃষ্টিকৰ্তা। যদি প্ৰসন্ন মনেৰে কোনোৱে কথা কয় বা কাম কৰে, তেন্তে সুখে তাক অনুসৰণ কৰে, যেনেকৈ ছাঁই তাক কেতিয়াও এৰি নাযায়।

“তেওঁ মোক গালি পাৰিলে, তেওঁ মোক প্ৰহাৰ কৰিলে, তেওঁ মোক পৰাজিত কৰিলে, তেওঁ মোক লুটিলে” — যিসকলে এনে ধাৰণা পোষণ কৰে, তেওঁলোকৰ বিদ্বেষ শান্ত নহয়।

“তেওঁ মোক গালি পাৰিলে, তেওঁ মোক প্ৰহাৰ কৰিলে, তেওঁ মোক পৰাজিত কৰিলে, তেওঁ মোক লুটিলে” — যিসকলে এনে ধাৰণা পোষণ নকৰে, তেওঁলোকৰ বিদ্বেষ শান্ত হয়।

এই জগতত কেতিয়াও বিদ্বেষেৰে বিদ্বেষ শান্ত নহয়; অবিদ্বেষেৰেহে বিদ্বেষ শান্ত হয়। এইটোৱেই চিৰন্তন ধৰ্ম।

অন্যে বুজি নাপায় যে আমি ইয়াত বিনাশ হৈ আছোঁ; যিসকলে এই কথা বুজি পায়, তেওঁলোকৰ কলহ শান্ত হয়।

যি ব্যক্তি শুভ দৃষ্টিৰে বাস কৰে, ইন্দ্ৰিয়সমূহত অসংযত, ভোজনত অমিতজ্ঞ, অলস আৰু হীনবীৰ্য — তাক মাৰে পৰাজিত কৰে, যেনেকৈ বতাহে দুৰ্বল গছক পৰাজিত কৰে।

যি ব্যক্তি অশুভ দৃষ্টিৰে বাস কৰে, ইন্দ্ৰিয়সমূহত সুসংযত, ভোজনত মিতজ্ঞ, শ্ৰদ্ধালু আৰু আৰদ্ধবীৰ্য — তাক মাৰে পৰাজিত কৰিব নোৱাৰে, যেনেকৈ বতাহে শিলৰ পৰ্বতক পৰাজিত কৰিব নোৱাৰে।

যি ব্যক্তি ক্লেশমল অপৰিত্যাগ কৰিয়েই কাষায় বস্ত্ৰ পৰিধান কৰে, কিন্তু দম আৰু সত্যৰহিত, তেওঁ কাষায়ৰ যোগ্য নহয়।

যি ব্যক্তি ক্লেশমল ত্যাগ কৰিছে, শীলত সুসমাহিত, দম আৰু সত্যেৰে উপেত, তেওঁৱেই কাষায়ৰ যোগ্য।

যিসকলে অসাৰক সাৰ বুলি আৰু সাৰক অসাৰ বুলি ভাৱে, তেওঁলোক মিছা সংকল্পৰ বশৱৰ্তী হৈ সাৰ (সত্য) উপলব্ধি কৰিব নোৱাৰে।

যিসকলে সাৰক সাৰ বুলি আৰু অসাৰক অসাৰ বুলি জানি, সম্যক সংকল্পৰ বশৱৰ্তী হৈ থাকে, তেওঁলোকে সাৰ (সত্য) উপলব্ধি কৰে।

যেনেকৈ বেয়াকৈ ছোৱা ঘৰত বৰষুণ সোমাই পৰে, তেনেকৈ অশিক্ষিত (অভাবিত) চিত্তত ৰাগ (কামনা) সোমাই পৰে।

যেনেকৈ ভালকৈ ছোৱা ঘৰত বৰষুণ নোসোমায়, তেনেকৈ সুশিক্ষিত (সুভাবিত) চিত্তত ৰাগ নোসোমায়।

ইহলোকতো শোক কৰে, পৰলোকতো শোক কৰে; পাপকৰ্মী ব্যক্তি উভয় লোকতে শোক কৰে। নিজৰ কলুষিত কৰ্ম দেখি তেওঁ শোক কৰে আৰু পীড়িত হয়।

ইহলোকতো আনন্দ কৰে, পৰলোকতো আনন্দ কৰে; পুণ্যকৰ্মী ব্যক্তি উভয় লোকতে আনন্দ কৰে। নিজৰ বিশুদ্ধ কৰ্ম দেখি তেওঁ আনন্দ কৰে আৰু পৰম আনন্দ লাভ কৰে।

ইহলোকতো তাপিত হয়, পৰলোকতো তাপিত হয়; পাপকৰ্মী ব্যক্তি উভয় লোকতে তাপিত হয়। "মই পাপ কৰিছো" বুলি তেওঁ তাপিত হয়, আৰু দুৰ্গতিত পৰি আরো অধিক তাপিত হয়।

ইহলোকতো আনন্দিত হয়, পৰলোকতো আনন্দিত হয়; পুণ্যকৰ্মী ব্যক্তি উভয় লোকতে আনন্দিত হয়। "মই পুণ্য কৰিছো" বুলি তেওঁ আনন্দিত হয়, আৰু সুগতিত গৈ আরো অধিক আনন্দিত হয়।

যদি কোনো মনুষ্যই বহু শাস্ত্ৰ আবৃত্তি কৰে কিন্তু প্ৰমত্ত (অসাৱধান) হৈ সেই অনুসাৰে আচৰণ নকৰে, তেন্তে তেওঁ আনৰ গৰু গণি থকা গৰখীয়াৰ দৰে; তেওঁ শ্ৰমণৰ (সন্ন্যাসীৰ) ফলভাগী নহয়।

যদি কোনো মনুষ্যই অলপ মাত্ৰ শাস্ত্ৰ আবৃত্তি কৰে কিন্তু ধৰ্মৰ অনুধৰ্ম (ধৰ্মানুসৰি) আচৰণ কৰে, ৰাগ, দ্বেষ, মোহ পৰিত্যাগ কৰি সম্যক প্ৰজ্ঞাৰে সুবিমুক্ত চিত্ত হৈ, ইহলোক বা পৰলোকত অনাসক্ত হৈ থাকে, তেন্তে তেওঁ শ্ৰমণৰ ফলভাগী হয়।